Δεν πέρασαν ούτε 15 ημέρες από την άρνηση Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν στον Κυριάκο Μητσοτάκη που ζητούσε “παρέμβαση” της Κομισιόν για το υπέρογκο κόστος ενέργειας στις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής χαρακτηρίζοντας τότε το πρόβλημα “ζήτημα εθνικό” και όχι “ευρωπαϊκό”, έκοψε τις γέφυρες κεντρικής παρέμβασης. Οι τιμές χονδρικής όμως συνεχίζουν να είναι τριπλάσιες στις χώρες του Νότου, έναντι των χωρών στο Βορρά και η εγχώρια βιομηχανία, μέσω και του ΣΕΒ, να πιέζει για δραστικά μέτρα.
Επιπλέον η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μέσω της προέδρου του υποσχέθηκε στον Ζελένσκι ότι θα καλύψει τις αυξημένες ενεργειακές ανάγκες της Ουκρανίας και φέτος με περισσότερες εξαγωγές από τις χώρες της Ευρώπης. Κάτι τέτοια ακούνε στη χώρα μας οι βιομήχανοι και γίνονται έξαλλοι, μόλις πριν δέκα ημέρες η ίδια η Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν απάντησε στον Έλληνα πρωθυπουργό πως η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν αύξησε τις εξαγωγές προς την Ουκρανία. Κάτι που όλοι γνωρίζουν πως είναι ψευδές καθώς η Ουκρανία αναδείχθηκε αυτή τη χρονιά σε βασικό εισαγωγέα ενέργειας.
Η πρωτοβουλία της ελληνικής πλευράς, μέσω του υπουργού Περιβάλλοντος να σταλεί νέα επιστολή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή από τρεις πλέον χώρες, επαναφέρει το θέμα στις Βρυξέλλες. Την επιστολή που εστάλη στην Κομισιόν υπέγραψαν οι υπουργοί ενέργειας Ελλάδας, Βουλγαρίας και Ρουμανίας και σε αυτήν αναφέρουν πάλι, με διαφορετικά λόγια, όλα όσα κατέθεσε και ο Κ. Μητσοτάκης στις αρχές Σεπτεμβρίου.
Ακριβό ρεύμα, μεγάλη ακρίβεια
Σύμφωνα με την ενημέρωση από το υπουργείο Περιβάλλοντος, επισημαίνεται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι η αστάθεια των τιμών στη Νοτιοανατολική Ευρώπη έχει ασκήσει σημαντική πίεση στις οικονομίες των χωρών, απειλώντας τόσο την ενεργειακή ασφάλεια όσο και τη σταθερότητα της αγοράς σε ολόκληρη την περιοχή. Πρακτικά οι κυβερνήσεις των τριών χωρών αναγνωρίζουν πως το περίφημο Χρηματιστήριο ενέργειας είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες της μεγάλης ακρίβειας που υπάρχει στην Ευρώπη. Ειδικά για τη χώρα μας η ακρίβεια στο ρεύμα κρίνεται ως το πρώτο ζήτημα ανησυχίας των πολιτών σε όλες τις δημοσκοπικές έρευνες.
Το επίκεντρο ωστόσο βρίσκεται στην “αστάθεια της αγοράς”, στις διαμαρτυρίες δηλαδή των βιομηχάνων για το υπέρογκο κόστος ενέργειας αλλά και τις προειδοποιήσεις τους στην ελληνική κυβέρνηση ότι θα υπάρχουν σοβαρές επιπτώσεις στον πληθωρισμό αλλά και την απασχόληση. Τα δυο δηλαδή μείζονα προβλήματα της κυβέρνησης Μητσοτάκη, η ακρίβεια και η ανεργία, που δεν μπορεί να αντιμετωπίσει παρά μόνο με τα πενιχρά pass επαιτείας και φτώχειας.
Πέραν των άλλων προβλημάτων που σημειώνονται πάντως στην επιστολή, όπως η έλλειψη διασυνοριακών διασυνδέσεων, η περιορισμένη ενοποίηση των περιφερειακών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας με το ευρύτερο σύστημα της ΕΕ, ανοίγεται ξανά ζήτημα με τους “γεωπολιτικούς παράγοντες”. Την τροφοδότηση δηλαδή της Ουκρανίας με ενέργεια από τις χώρες Νοτιοανατολικής Ευρώπης η οποία πιέζει περαιτέρω το σύστημα, ανεβάζοντας ακόμη περισσότερο τις τιμές.
Στο μεταξύ αυτές τις ημέρες σημειώνεται μείωση των τιμών στην ενέργειας και στις χώρες της Νότιας Ευρώπης, συγκριτικά ωστόσο με τις χώρες του Βορρά οι διαφορές είναι και πάλι τεράστιες. Και φυσικά κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει ότι αυτή η αποκλιμάκωση είναι πρόσκαιρη και πολύ σύντομα οι τιμές θα τραβήξουν την ανηφόρα.
Για αυτό, λένε οι πληροφορίες από το υπουργείο Περιβάλλοντος, το θέμα θα πρέπει να μπεί στην ατζέντα της επόμενης Συνόδου υπουργών Ενέργειας, η οποία θα πραγματοποιηθεί στις 15 Οκτωβρίου. Θεωρητικά εκφράζεται η ελπίδα πως αν προστεθεί στην ατζέντα μπορεί να τεθεί και η πρόταση ανάπτυξης ενός “μηχανισμού παρέμβασης” όταν υπάρχουν μεγάλες αποκλίσεις στις τιμές στις ξεχωριστές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ως ένα ακόμη μέτρο προτείνεται η φορολόγηση των υπερεσόδων των παραγωγών και των εμπόρων ηλεκτρικής ενέργειας. Τα έσοδα που προκύπτουν από τη φορολόγηση αυτή θα μπορούσαν να αναδιανεμηθούν για να μετριαστεί η επιβάρυνση των καταναλωτών. Αναγνωρίζεται με απλά λόγια πως οι μεγάλοι όμιλοι ενέργειας έχουν υπερκέρδη από τις εξαγωγές ενέργειας, πουλώντας το ρεύμα στην ίδια τιμή τόσο εντός των χωρών τους όσο και στις εξαγωγές.
Το ερώτημα που μπαίνει είναι γιατί οι κυβερνήσεις της Νοτιοανατολικής Ευρώπης δεν προχωρούν στη φορολόγηση των κερδών των ολιγαρχικών ομίλων από το εμπόριο ενός κατά βάση δημόσιου αγαθού ώστε να ανακουφίσουν τους πολίτες τους και γιατί ντε και καλά πρέπει να δώσει η Κομισιόν το πράσινο φώς για ένα μέτρο που θα σταθεροποιήσει συνολικά την αγορά
Kirk@
