Μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα μελέτη για το κλιματικό χρέος που έχει το πλουσιότερο 1% σε 24 χώρες της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας, παρουσίασε η διεθνής περιβαλλοντική οργάνωση, Greenpeace.
Ο δείκτης κλιματικό χρέος αν και είναι παλιός δεν έχει προβληθεί όσο θα έπρεπε. Αυτό που εκτιμάται μέσω του δείκτη είναι σε χρήματα πόση ζημιά προκαλεί κάποιος στο κλίμα από τις δραστηριότητές του.
Η λογική του δείκτη είναι απλή. Ο πλανήτης αντέχει να εκπέμψουμε ακόμη μια περιορισμένη ποσότητα αερίων για να συγκρατηθεί η υπερθέρμανση. Αν αυτή η ποσότητα μοιραζόταν ισότιμα σε όλους, καθένας θα είχε ένα «μερίδιο». Όποιος το υπερβαίνει δημιουργεί πρόσθετη ζημιά, την οποία η έκθεση αποτιμά σε ευρώ.
Για τους πολύ πλούσιους οι ερευνητές της έκθεσης «Κάτω από την επιφάνεια: Το κρυφό κλιματικό χρέος του ακραίου πλούτου στην Ευρωπαϊκή Ένωση». συνυπολογίζει και τις εκπομπές των επιχειρήσεων που κατέχει το πλουσιότερο 1%, ανάλογα με το ποσοστό ιδιοκτησίας τους.
Η Greenpeace επισημαίνει ότι οι κυβερνήσεις έχουν τώρα την ευκαιρία να δράσουν και να χρησιμοποιήσουν τη Φορολογική Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για να ενισχύσουν τη φορολογία του ακραίου πλούτου και να ρίξουν φως στο ποιος τελικά κατέχει περιουσιακά στοιχεία έντασης άνθρακα.
7η η Ελλάδα στην ΕΕ σε κλιματικό χρέος
Η αποκάλυψη για το πλουσιότερο 1% στην Ελλάδα είναι συγκλονιστική γιατί κατατάσσει τη χώρα στην 7η θέση των 24 χωρών της ΕΕ που εξετάστηκαν όσον αφορά στο κλιματικό χρέος,
Έτσι το πλουσιότερο 1% της Ελλάδας, έχει κλιματικό χρέος 8,84 δισ. ευρώ, και βρίσκεται μετά τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία, την Πολωνία, την Ισπανία και την Αυστρία.
Στην 7η θέση εμφανίζεται και στον κατά κεφαλήν υπολογισμό για το κλιματικό χρέος με περίπου 85.000 ευρώ ανά άτομο σε σύνολο, περίπου, 104.000.
Η Ελλάδα κατατάσσεται 7η μεταξύ των 24 χωρών σε συνολικό κλιματικό χρέος του πλουσιότερου 1% βάσει ιδιοκτησίας, μετά τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία, την Πολωνία, την Ισπανία και την Αυστρία. Εμφανίζεται επίσης στην 7η θέση κατά κεφαλήν, με περίπου 85.000 ευρώ ανά άτομο αυτής της ομάδας.
Ένα ακόμα στοιχείο εξαιρετικά ενδιαφέρον για την Ελλάδα είναι ότι το πλουσιότερο 1%, έχει το 77% του κλιματικού χρέους του πλουσιότερου 10%.
Αυτό προκύπτει από το γεγονός ότι το πλουσιότερο 10% της χώρας έχει συνολικό κλιματικό χρέος 11,47 δισ. και το 1% έχει 8,84 δισ. ευρώ.
Να σημειωθεί ότι οι συντάκτες της έκθεσης για να υπολογίσουν το κλιματικό χρέος του πλουσιότερου 1% της χώρας τα δεδομένα των ερευνητών Yannic Rehm και Lucas Chancel (2026), από τη μελέτη Global inequalities in ownership–based carbon footprints. Αυτά κατανέμουν τις άμεσες εκπομπές των επιχειρήσεων στους ιδιοκτήτες τους, ανάλογα με το ποσοστό συμμετοχής τους, περιλαμβάνοντας και επιχειρήσεις στο εξωτερικό. Τα πληθυσμιακά στοιχεία τα άντλησαν από τη World Inequality Database — WID.world, ώστε από τις κατά κεφαλήν εκπομπές να υπολογιστούν τα συνολικά μεγέθη κάθε ομάδας.
Στη συνέχεια οι συντάκτες της έκθεσης υπολόγισαν το κλιματικό χρέος με 310,77 ευρώ ανά τόνο διοξειδίου του άνθρακα (CO₂).
301 δισ. ευρώ το κλιματικό χρέος στην ΕΕ
Όσον αφορά συνολικά το κλιματικό χρέος που έχει το πλουσιότερο 1% των 24 χωρών της ΕΕ που εξετάστηκαν, προκύπτει ότι είναι 301 δισ. ευρώ.
Κλιματικό χρέος που συνδέεται με τα περιουσιακά στοιχεία και τις επενδύσεις του πλουσιότερου 1% αντιστοιχεί σε 80 δισεκατομμύρια ευρώ που συνδέονται με τον τρόπο ζωής και την κατανάλωση του πλουσιότερου 1%, τα οποία υπολογίζονται με ξεχωριστή προσέγγιση.
Μεταξύ των χωρών της ΕΕ, το χρέος για το κλίμα που βασίζεται στην ιδιοκτησία ποικίλλει σημαντικά, από περίπου 132.000 ευρώ ανά άτομο στο πλουσιότερο 1% της Ιρλανδίας έως περίπου 30.000 ευρώ στη Ρουμανία.
Η Μάλτα, το Λουξεμβούργο, η Εσθονία, η Πολωνία και η Βουλγαρία εμφανίζουν το υψηλότερο κατά κεφαλήν χρέος για το κλίμα που συνδέεται με την κατανάλωση των υπερπλούσιων.
Η Ιρλανδία, η Αυστρία, η Εσθονία, η Γερμανία και η Λιθουανία εμφανίζουν το υψηλότερο κατά κεφαλήν χρέος για το κλίμα που συνδέεται με τις επενδύσεις και τα περιουσιακά στοιχεία των υπερπλούσιων.
Στην έκθεση επισημαίνεται ότι το πραγματικό σύνολο σε ολόκληρη την ΕΕ θα μπορούσε να είναι υψηλότερο καθώς η εκτίμηση των 301 δισεκατομμυρίων ευρώ καλύπτει μόνο 24 από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, καθώς η περιορισμένη διαφάνεια σχετικά με την ιδιοκτησία περιουσιακών στοιχείων εμποδίζει συγκρίσιμους υπολογισμούς για την Κύπρο, το Λουξεμβούργο και τις Κάτω Χώρες.
