Στην πρώτη θητεία της, η κυβέρνηση Μητσοτάκη διεκήρυττε την «σωτηρία» της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας (ΕΑΒ) από την Lockheed Martin. Ακόμα και πριν τις περσινές εκλογές, η είσοδος του αμερικανικού κολοσσού στην ΕΑΒ διαφημιζόταν ως το «μεγάλο ντηλ» που κατάφερε να κάνει ο τότε υπουργός Ανάπτυξης, Αδωνις Γεωργιάδης. Τελικά, άνθρακες αποδείχτηκε ο θησαυρός. Και ουδείς έχει δώσει την παραμικρή εξήγηση γιατί ναυάγησε το «ντηλ».
Τώρα, είτε αναζητώνται άλλοι «επενδυτές» (όχι πάντως από Ευρώπη και ΗΠΑ), όπως φημολογείται, είτε η κυβέρνηση, κατά πως διατείνονται αρμόδιοι υπουργοί, με ένα μαγικό ραβδάκι και με ελληνικό δημόσιο χρήμα, θα την μετατρέψει σε «ραχοκοκκαλιά» της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας που … αναγεννάται από τις στάχτες των μνημονίων.
Αν τα πράγματα στην ΕΑΒ είναι άσχημα, στα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα (ΕΑΣ) είναι απογοητευτικά. Να σημειωθεί πως τον Απρίλιο του 2021, ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, εξήγγειλε τη μετατροπή του Συγκροτήματος Εργοστασίων Υμηττού (ΣΕΥ) των ΕΑΣ, στον Υμηττό, σε «κυβερνητικό πάρκο», και τη μετεγκατάστασή του στο Λαύριο ή αλλού. Τότε, είχε επισημανθεί ότι θα πρέπει να ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα, ώστε να μην υπάρξουν προβλήματα στην παραγωγή της εταιρείας. Ουδέν μέτρο ελήφθη. Παρά ταύτα, προ ημερών κατατέθηκε στη Βουλή «τροπολογία» για τη μεταφορά.
Πέταξε το … ουκρανικό πουλάκι
Ελα όμως που στο μεταξύ, τον Φεβρουάριο του 2022, «έσκασε» ο πόλεμος στην Ουκρανία και άπαντες οι ευρω-κομισσάριοι έτρεχαν να βρουν εναγωνίως οβίδες για να στείλουν στην Ουκρανία! Μάλιστα πληρώνει πολύ καλά το ευρωπαϊκό «ταμείο της -δήθεν- ειρήνης» γι’ αυτό. Και στην Ελλάδα είχαν γίνει «γενναιόδωρες» προτάσεις.
Ωστόσο, δεδομένου ότι τρία ολόκληρα χρόνια μετά την εξαγγελία Μητσοτάκη για μετεγκατάσταση δεν έχει γίνει τίποτα, βρέθηκαν άλλοι επιτήδειοι να αρμέξουν την ευρω-αγελάδα. Οι Τσέχοι, οι οποίοι πήραν την υπεργολαβία της συγκέντρωσης οβίδων από όλη την Ευρώπη. Με το αζημίωτο βέβαια. Κατέστησαν, δε, τα ΕΑΣ παρακατιανό υποεργολάβο τους. Τώρα, δε, δημοσιεύματα φέρουν την τσεχική εταιρεία, CSG, να επιθυμεί να πάρει το 49% των ΕΑΣ.
Είναι πολλά τα λεφτά για το πρόγραμμα των οβίδων και ακόμα περισσότερα για πάμπολλα άλλα προγράμματα για την Ουκρανία. Γι’ αυτό, εξάλλου, μεταξύ άλλων, ο πρόεδρος της Τσεχίας εμφανίζεται ως «Ταλιμπάν» – υπέρμαχος του πολέμου με τη Ρωσία. Απασες οι πολεμικές βιομηχανίες της Ευρώπης έχουν πέσει με τα μούτρα ποιος θα πρωτοπάρει τη μερίδα του λέοντος της πίτας στα εξοπλιστικά για την Ουκρανία. Και ποιος βέβαια την «επόμενη ημέρα» του πολέμου θα πάρει κομμάτι από την ίδια την Ουκρανία.
Αν και δεν έχει γίνει απολύτως τίποτα, ούτε στην «πρώτη φορά κυβέρνηση Μητσοτάκη» (2019 – 2023), ούτε στη «δεύτερη φορά», για να ξανασταθεί στοιχειωδώς στα πόδια της η ελληνική αμυντική βιομηχανία, τώρα οι αρμόδιοι κυβερνητικοί παράγοντες προβαίνουν σε βαρύγδουπες διακηρύξεις ότι η Ελλάδα θα ξακακτίσει αυτόν τον τομέα, και μάλιστα θα συναγωνιστεί την τουρκική πολεμική βιομηχανία. Ονειρα θερινής νυκτός. Η Τουρκία, και η εγχώρια βιομηχανία της, σε πολλούς τομείς εξοπλιστικών προγραμμάτων, έχει ξεφύγει μακράν μπροστά από την Ελλάδα.
Πυρ ομαδόν
Ιδού, όμως, πως περιγράφουν την κατάσταση στα ΕΑΣ πρόσωπα που κατά καιρούς έχουν διατελέσει σε στελεχικά πόστα της εταιρείας. Εσχάτως, ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Δημήτρης Μπιάγκης, κατέθεσε στη Βουλή την ανοικτή επιστολή που έστειλαν προς τον πρωθυπουργό, τον υπουργό Οικονομίας, Κώστα Χατζηδάκη, τον υπουργό Άμυνας, Ν. Δένδια, και στον σύμβουλο εθνικής ασφάλειας του πρωθυπουργού, Θάνο Ντόκο.
Αναλυτικότερα, γράφουν:
«1. Οι ανακοινώσεις του κ. Πρωθυπουργού για την μετεγκατάσταση του εργοστασίου του Υμηττού, τον Απρίλιο του 2021, ως και οι συνακόλουθες διευκρινίσεις του κ. Υπ. Εθν. Οικονομίας, κ. Σταικούρα, ότι χώρος υποδοχής θα είναι το Λαύριο ήταν από πάσης απόψεως αποδεκτές και επέτρεπαν αισιοδοξία λόγω των οικονομιών κλίμακας και της υλοποιήσεως ενός στρατηγικού σχεδίου αναπτύξεως με συμμετοχή ή όχι στρατηγικού επενδυτή.
2. Πρόσθετη αισιοδοξία για την εξυγίανση της εταιρίας δημιούργησαν οι διεθνείς εξελίξεις με την σημαντική αύξηση της διεθνούς ζητήσεως που συνοδεύτηκε με ύψωση τιμών για πυρομαχικά που έχουν παραχθεί σε μεγάλες ποσότητες από τα Ε.Α.Σ.
3. Επί πλέον οι πρωτοβουλίες της Ε.Ε. με την απόφαση του A.S.A.P. και στην συνέχεια με τις εξαγγελίες για την αμυντική πολιτική διαμόρφωσαν έτι περισσότερο ευνοϊκό πλαίσιο για την ανάκαμψη της εταιρείας.
Όμως παραδόξως ελήφθησαν αποφάσεις αφενός μεν αποθηκεύσεως γραμμών παραγωγής, δηλαδή αυτών ακριβώς που παράγουν τα πυρομαχικά για τα οποία υπάρχει μεγάλη ζήτηση, και αφετέρου αποφάσεις διχοτόμησης του εργοστασίου παραγωγής μικρών διαμετρημάτων, προκειμένου να «χωρέσει» σε χώρο του εργοστασίου της Μάνδρας.
Με τις αποφάσεις που δρομολογούνται εξαιρείται η βασική «δύναμις πυρός» στην αυτόνομη παραγωγή πλήρους πυρομαχικού πυροβολικού, με την πολλαπλάσια προστιθέμενη αξία που εξασφαλίζει η παραγωγή των μεταλλικών μερών στο εργοστάσιο του Οβιδουργείου, το οποίο προφανώς πρέπει να συμπεριληφθεί στις προς μετεγκατάσταση λειτουργούσες δραστηριότητες.
Χάνεται με το τρόπο αυτόν κάτι που επί δεκαετίες αποτελούσε δεδομένο για την Εθνική μας Αμυντική Βιομηχανία, δηλαδή η αυτοδύναμη παραγωγή πλήρους πυρομαχικού όλων των διαμετρημάτων.
Επί πλέον μετά λύπης μας διαπιστώνουμε, ότι αγνοείται η εταιρεία μας από προγράμματα παραγωγής φορητού οπλισμού και δεν αξιοποιείται η εμπειρία της στη συναρμολόγηση, συντήρηση, ολοκλήρωση και τεχνική υποστήριξη οπλικών Συστημάτων.
Οι αποφάσεις αποθηκεύσεως των γραμμών παραγωγής μεγάλων και μεσαίων διαμετρημάτων ως και η διχοτόμηση του εργοστασίου παραγωγής μικρών διαμετρημάτων επιτρέψτε μας να επισημάνουμε ότι είναι σοβαρό λάθος. Πιστεύουμε ότι η ηγεσία της Κυβερνήσεως θα αποτρέψει την υλοποίηση αυτών των λανθασμένων αποφάσεων απόρροια κακών και επιζήμιων εισηγήσεων συμβούλων».
Κοντολογίς, τα ΕΑΣ έχουν τεθεί από την κυβέρνηση εκτός νυμφώνος, όχι μόνο στον τομέα της παραγωγής πυρομαχικών, αλλά και του φορητού οπλισμού για τις Ενοπλες Δυνάμεις.
Τροπολογία της τελευταίας στιγμής
Μπροστά σε αυτό το απογοητευτικό σκηνικο, φαίνεται ότι ξύπνησε από τον λήθαργο και ο ΣΥΡΙΖΑ. Ο τομεάρχης Άμυνας του κόμματος, πρώην ΑΓΕΕΘΑ και υπουργός Αμυνας, Ευάγγελος Αποστολάκης, αναφερόμενος στην «τροπολογία τελευταίας στιγμής για την μετεγκατάσταση των ΕΑΣ Υμηττού», την οποία πρόσφατα κατέθεσε η κυβέρνηση, σημείωσε ότι «δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα τόσο για τον κυβερνητικό σχεδιασμό για την άμυνα της χώρας όσο και για την σκοπιμότητα του εγχειρήματος».
Ανέφερε, δε, ότι «ο σχεδιασμός που υπάρχει είναι να μεταφερθούν οι γραμμές παραγωγής του εργοστασίου Υμηττού στο εργοστάσιο των ΕΑΣ στο Λαύριο, πλην όμως ακόμα δεν έχει γίνει καμία εργασία προς αυτή την κατεύθυνση και η παραγωγή παραμένει στον αέρα».
Παρατήρσε, επίσης, ότι μια τέτοια κίνηση «έρχεται σε ευθεία αντίθεση με την ευρωπαϊκή πολιτική σε θέματα κοινής εξωτερικής πολιτικής και άμυνας, όπως αυτή έχει διαμορφωθεί ιδιαίτερα μετά την επίθεση της Ρωσίας στην Ουκρανία, γεγονός που αποδεικνύεται και από την εφαρμογή του ευρωπαϊκού προγράμματος ASAP – Act in Support of Ammunition Production για την στήριξη των ευρωπαϊκών αμυντικών βιομηχανιών».
Γι’ αυτό τον λόγο, κατέληξε,ο ΣΥΡΙΖΑ καταψήφισε τη σχετική τροπολογία.
