Ο Μάριο Ντράγκι και ο Εμανουέλ Μακρόν απηύθυναν ένα σαφές μήνυμα αφύπνισης στην Ευρώπη, υπογραμμίζοντας την επείγουσα ανάγκη για στρατηγική ετοιμότητα ενόψει ενός επικείμενου δεύτερου γύρου εμπορικών συγκρούσεων με την ανάληψη της εξουσίας των ΗΠΑ από τον Ντόναλντ Τραμπ. Σε συζήτηση στο Collège de France, ο πρώην διοικητής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και ο πρόεδρος της Γαλλίας κάλεσαν τις Βρυξέλλες να προετοιμαστούν ώστε η Ευρώπη να μην αποτελέσει – ακόμη – και παράπλευρη απώλεια σε έναν αυξανόμενο εμπορικό πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας.
Οι νέες δασμολογικές απειλές του Τραμπ στοχεύουν να μειώσουν τα ελλείμματα των ΗΠΑ με επιβολή δασμών από 10% έως 20% σε όλες τις εισαγωγές, φτάνοντας ακόμη και το 60% για τα κινεζικά προϊόντα. Αυτή η προσέγγιση, κατά τους Ευρωπαίους ηγέτες, ενέχει τον κίνδυνο ενός αυξανόμενου εμπορικού χάους, καθώς οι ΗΠΑ επιδιώκουν να προστατεύσουν τη δική τους οικονομία με έναν πιο εσωστρεφή τρόπο.
Η Ευρώπη στη μέση
Ο Μακρόν τόνισε ότι η Ευρώπη δεν πρέπει να βρεθεί στη μέση του ανταγωνισμού ΗΠΑ-Κίνας χωρίς να έχει σχέδιο, ενώ υπαινίχθηκε πως η τακτική Τραμπ μπορεί να αποσκοπεί στο να πιέσει την Ευρώπη να απομακρυνθεί από την Κίνα. Αν οι ευρωπαϊκές χώρες συνεχίσουν να διατηρούν εμπορικές σχέσεις με το Πεκίνο, ενδέχεται να αντιμετωπίσουν την επιβολή δασμών από τις ΗΠΑ. Αυτή η προσέγγιση, σύμφωνα με τον Γάλλο πρόεδρο, ενδέχεται να επιδεινώσει τις διαφορές εντός της ΕΕ, ιδιαίτερα ανάμεσα στις χώρες που έχουν πιο στενούς εμπορικούς δεσμούς με την Κίνα και σε εκείνες που διατηρούν στενότερες σχέσεις με την Ουάσιγκτον.
Αντίστοιχα, ο Ντράγκι προειδοποίησε πως η νέα πολιτική Τραμπ ίσως σηματοδοτεί έναν κόσμο στον οποίο οι «φίλοι» και οι «εχθροί» της Αμερικής θα διαχωρίζονται βάσει των δασμολογικών πολιτικών. «Αν είσαι φίλος, είσαι μέσα. Αν όχι, είσαι έξω», ανέφερε χαρακτηριστικά, υποδεικνύοντας ότι η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει πιέσεις για να επιλέξει στρατηγικά ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα.
Παράλληλα, ο Ντράγκι χαρακτήρισε την επανεκλογή του Τραμπ ως «κάλεσμα αφύπνισης» για την Ευρώπη, επισημαίνοντας ότι οι ευρωπαϊκές χώρες θα πρέπει να προχωρήσουν με πολύ ταχύτερους ρυθμούς από ό,τι σχεδίαζαν προκειμένου να διασφαλίσουν την οικονομική τους σταθερότητα. Οι Βρυξέλλες είναι σε ετοιμότητα για δυναμικές απαντήσεις, καθώς φοβούνται πως οι αμερικανικές εμπορικές πολιτικές μπορεί να αποδομήσουν τις αλυσίδες αξίας που συνδέουν την ευρωπαϊκή με την αμερικανική αγορά. Για τον λόγο αυτό, ο Μακρόν ζήτησε από την ΕΕ να ενισχύσει τις δικές της εμπορικές πολιτικές, φέρνοντας ως παράδειγμα τους πρόσφατους δασμούς της ΕΕ στα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα.
Αλλαγή στρατηγικής
Οι δύο ηγέτες επέκριναν την τρέχουσα οικονομική στρατηγική της ΕΕ, προτείνοντας να βρεθεί το θάρρος να αυξηθούν οι επενδύσεις σε κρίσιμους τομείς. Στήριξαν την ιδέα της δημιουργίας μιας ενιαίας κεφαλαιαγοράς στην Ευρώπη, που θα προσφέρει κεφάλαια για τη χρηματοδότηση καινοτόμων τεχνολογιών, όπως συμβαίνει ήδη στις ΗΠΑ. Στόχος τους είναι να μειωθεί η εξάρτηση από τραπεζικά δάνεια και να στραφεί η Ευρώπη σε κεφαλαιαγορές που μπορούν να στηρίξουν την καινοτομία.
«Οι τράπεζες δεν είναι καθόλου αποτελεσματικές σε ότι αφορά την χρηματοδότηση νέων επιχειρήσεων στον τομέα της καινοτομίας», δήλωσε ο Ντράγκι, προσθέτοντας ότι η γραφειοκρατία της ΕΕ αποθαρρύνει πολλές τεχνολογικές εταιρείες, αναγκάζοντάς τις να εγκαταλείπουν την Ευρώπη. Όπως ανέφερε, οι Βρυξέλλες πρέπει να απαλλαγούν από την περιττή ρύθμιση, δημιουργώντας ένα ελκυστικότερο περιβάλλον για τις επιχειρήσεις.
Οι τοποθετήσεις αυτές από τον Ντράγκι και τον Μακρόν υπογραμμίζουν την κοινή τους ανησυχία για το μέλλον της ευρωπαϊκής οικονομίας σε έναν ολοένα πιο διχασμένο κόσμο. Και οι δύο συμφώνησαν πως, αν η Ευρώπη περιμένει περισσότερο, θα βρεθεί αντιμέτωπη με διλήμματα που δύσκολα θα λυθούν στο μέλλον, καθώς το διεθνές εμπόριο γίνεται όλο και πιο αβέβαιο.
Ζ.Χ.
