Στις 3 Οκτωβρίου 2026, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε την υπογραφή Οδικού Χάρτη Αμυντικής Συνεργασίας με τη Γαλλία. Το κείμενο δεν αποτελεί ανακοίνωση συμφωνίας προμήθειας οπλικών συστημάτων, δημιουργεί όμως τον μηχανισμό μέσα από τον οποίο η πολιτική προσέγγιση των δύο χωρών μπορεί να αποκτήσει στρατιωτικό και βιομηχανικό περιεχόμενο.
Για την Άγκυρα, ο γαλλικός κρίκος προστίθεται στις συνεργασίες που έχει ήδη αναπτύξει με τη Γερμανία, την Ιταλία και την Ισπανία. Για το Παρίσι, η υπογραφή δείχνει ότι οι διαφωνίες στην Ανατολική Μεσόγειο δεν αποτελούν πλέον απαγορευτικό παράγοντα για τη συνεργασία με την Τουρκία.
Σύμφωνα με την τουρκική ανακοίνωση, κατά τις συνομιλίες του επικεφαλής της Γενικής Διεύθυνσης Άμυνας και Ασφάλειας, İlkay Altındağ, με την Alice Rufo, τον Vincent Giraud και τον Guillaume Ollagnier, στην ατζέντα ήταν διμερείς στρατιωτικές σχέσεις, στρατηγικός διάλογος και δυνατότητες περαιτέρω συνεργασίας. Προγράμματα, χρονοδιαγράμματα και οικονομικά μεγέθη δεν ανακοινώθηκαν, ενώ η επίσημη ενημέρωση δεν επιβεβαιώνει αναφορές για κοινές ασκήσεις, συμπαραγωγή, μεταφορά τεχνολογίας ή συγκεκριμένη εξοπλιστική συμφωνία.
Ο οδικός χάρτης δεν είναι συνθήκη αμοιβαίας άμυνας, αλλά πλαίσιο θεσμικής συνέχειας που επιτρέπει στις δύο πλευρές να προωθούν επιμέρους συμφωνίες παρά τις διαφορετικές θέσεις τους στη Συρία, τη Λιβύη, την Κύπρο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Στο άμεσο υπόβαθρο βρίσκεται το σύστημα αεράμυνας SAMP/T. Στις 8 Ιουλίου 2026, ο Emmanuel Macron επιβεβαίωσε ότι βρισκόταν σε εξέλιξη τεχνική εργασία μεταξύ Γαλλίας, Ιταλίας και Τουρκίας για την πιθανή εξαγωγή του συστήματος στην Άγκυρα, χωρίς να ανακοινώσει συμφωνία πώλησης. Η συνεργασία είχε αρχίσει το 2017 και το 2018, αλλά πάγωσε όταν οι γαλλοτουρκικές σχέσεις επιβαρύνθηκαν από τις συγκρούσεις συμφερόντων στην ευρύτερη περιοχή. Η επανεκκίνηση των συνομιλιών φανερώνει μεταβολή της γαλλικής στάσης, όχι ολοκληρωμένη εξοπλιστική συμφωνία.
Η προσέγγιση εξηγείται και από τις ανάγκες της ευρωπαϊκής άμυνας. Η Ευρώπη αυξάνει τις στρατιωτικές δαπάνες και αναζητεί πυραύλους, πυρομαχικά, μη επανδρωμένα αεροσκάφη και συστήματα αεράμυνας που μπορούν να παραχθούν γρήγορα. Η Τουρκία διαθέτει ήδη σημαντική δυναμικότητα σε αρκετούς από αυτούς τους τομείς. Από περίπου 3 δισ. δολάρια το 2021, οι αμυντικές εξαγωγές της έφθασαν τα 10 δισ. δολάρια το 2025, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες. Από αυτά, 5,6 δισ. κατευθύνθηκαν προς την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες, αποτυπώνοντας τη μετατόπιση της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας προς τις δυτικές αγορές.
Η Γερμανία άνοιξε έναν από τους βασικούς διαδρόμους αυτής της προσέγγισης όταν ήρε τις αντιρρήσεις της για την πώληση μαχητικών Eurofighter Typhoon. Η συμφωνία για 20 αεροσκάφη υπογράφηκε τον Οκτώβριο του 2025. Παρότι η σύμβαση συνήφθη με το Ηνωμένο Βασίλειο, το Eurofighter αποτελεί κοινό πρόγραμμα της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Ισπανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου. Η Τουρκία δεν αποκτά μόνο ένα νέο μαχητικό, αλλά εντάσσεται σε ένα ευρωπαϊκό σύστημα παραγωγής, πυρομαχικών, εκπαίδευσης και τεχνικής υποστήριξης με διάρκεια δεκαετιών. Οι πρώτες παραδόσεις αναμένονται το 2030.
Με την Ιταλία, η συνεργασία έχει περάσει από την προμήθεια στη συνιδιοκτησία παραγωγικών δομών. Η Λεονάρντο και η Μπαϊκάρ ίδρυσαν την LBA Systems με ισότιμη συμμετοχή και έδρα στην Ιταλία, με αντικείμενο τον σχεδιασμό, την παραγωγή και την υποστήριξη μη επανδρωμένων αεροπορικών συστημάτων.
Η Ισπανία, εκτός των πολλών άλλων σχέσεων στον στρατιωτικό τομέα, απέκτησε 30 εκπαιδευτικά αεροσκάφη Hürjet της Τουρκικής Αεροδιαστημικής Βιομηχανίας. Τα αεροσκάφη θα προσαρμοστούν στις ισπανικές απαιτήσεις, με συμμετοχή της εγχώριας βιομηχανίας κατά 60%. Στη μία περίπτωση η τουρκική βιομηχανία αποκτά θέση στην ευρωπαϊκή παραγωγική αλυσίδα και στην άλλη μια τουρκική πλατφόρμα εντάσσεται σε πρόγραμμα κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η προσθήκη της Γαλλίας συμπληρώνει αυτή τη γεωγραφία συνεργασιών. Η Τουρκία διατηρεί πλέον αμυντικούς και βιομηχανικούς δεσμούς με τα κράτη στα οποία συγκεντρώνεται μεγάλο μέρος της ευρωπαϊκής παραγωγής μαχητικών, πυραύλων, συστημάτων αεράμυνας και μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Για το Παρίσι, το άνοιγμα προς την Άγκυρα προσφέρει πρόσβαση στην τουρκική αγορά και μεγαλύτερη επιρροή στο νοτιοανατολικό σκέλος του ΝΑΤΟ, χωρίς να απαιτεί εγκατάλειψη των στρατηγικών σχέσεων με την Ελλάδα και την Κύπρο.
Έως την ώρα δημοσίευσης δεν είχε ανακοινωθεί επίσημη αντίδραση από την Αθήνα ή τη Λευκωσία. Η ουσιαστική αξιολόγηση θα αρχίσει όταν ο οδικός χάρτης αποκτήσει περιεχόμενο. Μια συμφωνία για το SAMP/T, οι όροι τεχνολογικής συνεργασίας ή η πρόσβαση τουρκικών εταιρειών σε ευρωπαϊκά προγράμματα θα έχουν μεγαλύτερη βαρύτητα από τη διακήρυξη προθέσεων. Η Τουρκία δεν έχει εισέλθει στην Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω της άμυνας, έχει όμως αποκτήσει θέση στην ευρωπαϊκή αμυντική αγορά μέσω εθνικών κυβερνήσεων, βιομηχανικών κοινοπραξιών και κοινών προγραμμάτων.
Πηγή: ibnaeu.com (ολόκληρο το κείμενο εδώ)
