Ο δημοσιογράφος του ιταλικού πρακτορείου ειδήσεων Nova, Γκαμπριέλε Νουντζιάτι (Gabriele Nunziati), απολύθηκε. Προηγουμένως, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, είχε θέσει αυτό που ο ίδιος χαρακτήρισε ως «φυσικό και λογικό ερώτημα»: γιατί το Ισραήλ δεν θα πληρώσει για την ανοικοδόμηση της κατεστραμμένης Γάζας;
Το περιστατικό έχει προκαλέσει σάλο στα ευρωπαϊκά ΜΜΕ και στους δημοσιογραφικούς κύκλους. Ο Γ. Νουντζιάτι δήλωσε στον αμερικανικό ιστότοπο, The Intercept, ότι απολύθηκε από το ειδησεογραφικό πρακτορείο σε λιγότερο από ένα μήνα αφότου προσελήφθη ως ανταποκριτής στις Βρυξέλλες.
Το ερώτημα έγινε viral
Κατά τη συνέντευξη Τύπου, στις 13 Οκτωβρίου, ο Ιταλός δημοσιογράφος απευθύνθηκε στην εκπρόσωπο της Κομισιόν, Πάουλα Πίνιο (Paula Pinho), θέτοντάς της την εξής ερώτηση: «Έχετε πει επανειλημμένα ότι η Ρωσία θα πρέπει να πληρώσει για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας. Πιστεύετε ότι το Ισραήλ θα πρέπει να πληρώσει για την ανοικοδόμηση της Γάζας, δεδομένου ότι σχεδόν όλες οι πολιτικές υποδομές της έχουν καταστραφεί;»
Ο Πίνιο απάντησε με υπεκφυγές, λέγοντας ότι ήταν «σίγουρα μια ενδιαφέρουσα ερώτηση, την οποία όμως δεν θα σχολιάσει». Ωστόσο, το σύντομο βίντεο της ερωταπάντησης, έγινε viral σε πολλές πλατφόρμες. Κάτι σπάνιο για τις συνεντεύξεις Τύπου της ΕΕ. Δύο εβδομάδες αργότερα, στις 27 Οκτωβρίου, ο δημοσιογράφος έπαιρνε ένα μέϊλ από το πρακτορείο του, με το οποίο του ανακοινωνόταν η απόλυσή του.
Σύμφωνα με δημοσιογράφους του Nova, το πρακτορείο συχνά συνάπτει δήθεν «συμβάσεις συνεργασίας», χωρίς εγγυήσεις για εργασιακά δικαιώματα, οι οποίες περιλαμβάνουν και κάποιες … ρήτρες εμπιστευτικότητας.
Πιέσεις
Ο Γ. Νουντζιάτι είπε ότι στο διάστημα από τότε που υπέβαλε την ερώτηση στην Κομισιόν μέχρι την απόλυσή του, του τηλεφώνησαν δύο φορές από την διοίκηση του Nova, και του απευθύνθηκαν σε έντονο ύφος.
Ο εκπρόσωπος του ειδησεογραφικού πρακτορείου, Φρανσέσκο Σίβιτα (Francesco Civita) επιβεβαίωσε την απόλυση, αποδίδοντάς την στο ότι η ερώτηση προς την Κομισιόν ήταν «τεχνικώς ανακριβής». Είπε, χαρακτηριστικά, ότι η Ρωσία «εισέβαλε σε μια κυρίαρχη χώρα χωρίς να έχει προκληθεί», ενώ το Ισραήλ «αντέδρασε, απαντώντας σε επίθεση». Ο ίδιος ανέφερε ότι «επανειλημμένως εξηγήθηκε στον Νουντζιάτι η διαφορά ανάμεσα στη Ρωσία και στο Ισραήλ, αλλά αυτός δεν κατανόησε τη διαφορά». Αντίθετα, «επέμεινε ότι η ερώτηση ήταν σωστή. Κάτι που δείχνει ότι αγνοεί θεμελιώδεις κανόνες του διεθνούς δικαίου».
«Το χειρότερο», πρόσθεσε ο Σίβιτα, «είναι ότι το βίντεο με την ερώτησή του διαδόθηκε από ρωσικά εθνικιστικά κανάλια Telegram και έντυπα κοντά στο πολιτικό Ισλάμ, με αντιευρωπαϊκή ατζέντα. Αυτό έφερε το πρακτορείο μας σε άβολη θέση».
Λογοκρισία και φόβος
Η απόλυση του Νουντζιάτι προκάλεσε οργή σε ορισμένους πολιτικούς της Ιταλίας. Η βουλευτής του Κινήματος Πέντε Αστέρων, Anna Laura Orrico, χαρακτήρισε την απόφαση του Nova «επαίσχυντη». Εάν τα γεγονότα συνέβησαν ακριβώς όπως περιγράφονται, τότε είναι επαίσχυντη» ενέργεια, είπε.
Ένας άλλος δημοσιογράφος του Nova, ο οποίος θέλησε να παραμείνει ανώνυμος επειδή φοβάται για τη δουλειά του, δήλωσε στο The Intercept ότι η υπόθεση Νουντζιάτι είναι «η κορυφή του παγόβουνου της λογοκρισίας που αντιμετωπίζουν οι Ιταλοί δημοσιογράφοι όσον αφορά το Ισραήλ. Ο Γκαμπριέλε απολύθηκε επειδή έθεσε μια ερώτηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή που της προκάλεσε αμηχανία», σημείωσε. «Μετά από αυτό, μια … ηλεκτρισμένη σιωπή έπεσε στην αίθουσα σύνταξης. Όλοι οι δημοσιογράφοι σιωπούν».
Η περίπτωση του Νουντζιάτι δεν είναι μοναδική. Σύμφωνα με την Επιτροπή για την Προστασία Δημοσιογράφων (CPJ – Committee to Protect Journalists), στη Γάζα έχουν σκοτωθεί περισσότεροι από 240 δημοσιογράφοι, δεκάδες έχουν τραυματιστεί και σχεδόν 100 έχουν συλληφθεί από τις ισραηλινές Αρχές.
Παρά ταύτα, στα δυτικά ΜΜΕ αυξάνονται οι πιέσεις που ασκούνται στους δημοσιογράφους, οι οποίοι αμφισβητούν δημόσια τις επίσημες θέσεις του Ισραήλ ή θέτουν ερωτήσεις σχετικά με τα θύματα μεταξύ των αμάχων. Αρκετοί δημοσιογράφοι στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη έχουν ήδη χάσει τις δουλειές τους μετά από κριτικά σχόλια που έκαναν ή «ενοχλητικές» ερωτήσεις.
Σύμφωνα με το The Intercept, η απόλυση του Ιταλού δημοσιογράφου καταδεικνύει πόσο στενά είναι πια τα περιθώρια, εντός των οποίων κινείται η ευρωπαϊκή δημοσιογραφία όσον αφορά το Μεσανατολικό. Ένα μόνο ερώτημα σχετικά με τη δικαιοσύνη στο θέμα της ανοικοδόμησης της Γάζας ήταν αρκετό για να καταστρέψει την καριέρα κάποιου που έκανε τη δουλειά του, που απλά ρώτησε.
