Από πότε οι απειλές μιας υπερδύναμης, στην προκειμένη των ΗΠΑ, για «κατάληψη», «προσάρτηση» ή «αγορά» τμήματος χώρας – μέλους του ΝΑΤΟ, αποτελεί εσωτερική υπόθεση του ΝΑΤΟ; Κάτι τέτοιο αποτελεί ένα εξαιρετικά επικίνδυνο προηγούμενο για τους κανόνες του διεθνούς Δικαίου, το οποίο έχει ήδη γίνει κουρελόχαρτο, και που, κατά τον ίδιον τον Τραμπ, υφίσταται μόνο το δικό του «δίκαιο».
Και όμως, η κυβέρνηση Μητσοτάκη ταυτίζεται με αυτή τη γραμμή, την οποία αναπαράγει και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ο οποίος δεν σταματά να πλέκει το εγκώμιο του Αμερικανού προέδρου. Ούτε λίγο ούτε πολύ, δηλαδή, συναινούν στο ότι μεταξύ των κρατών – μελών του ΝΑΤΟ μπορούν να … ανταλλαχθούν ακόμα και εδάφη (!). Ως εκ τούτου, εάν αύριο στις ορέξεις Ουάσιγκτον, ΝΑΤΟ και λοιπών «συμμάχων» είναι να τα «βρει» η Ελλάδα με την Τουρκία, δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα. Θα είναι και αυτό μια … εσωτερική υπόθεση του ΝΑΤΟ.
Αλλαγή συνόρων
Σε αυτό το άκρως επικίνδυνο σκηνικό που διαμορφώνει η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ, έρχονται να προστεθούν και άλλες λίαν επικίνδυνες δηλώσεις περί της αλλαγής συνόρων εντός ευρωπαϊκού εδάφους. Δεν είναι μόνο ότι η Ουάσιγκτον προωθεί το σχέδιο εκχώρησης εδαφών της Ουκρανίας στη Ρωσία. Τα ανατολικά εδάφη που έχουν περάσει σε ρωσικά χέρια.
Τώρα, η Μολδαβή πρόεδρος, ή οποία επανεξελέγη με άκρως αμφισβητούμενες διαδικασίες, φέρνει στο προσκήνιο την … ένωση της Μολδαβίας με τη Ρουμανία. Κάτι που ανέκαθεν αποτελούσε το εθνικιστικό αλυτρωτικό όνειρο της Ρουμανίας.
«Αν γίνει δημοψήφισμα, θα ψηφίσω υπέρ της επανένωσης με τη Ρουμανία», δήλωσε η Μάγια Σάντου στο βρετανικό podcast The Rest is Politics. Η Μολδαβία, μια μικρή χώρα με πληθυσμό 2,4 εκατομμύρια, ανάμεσα στη Ρουμανία και την Ουκρανία, αποτελούσε κομμάτι της Ρουμανίας από το 1918 έως το 1940, όταν προσαρτήθηκε από τη Σοβιετική Ενωση. Σε ένα εξαιρετικά αμφιβόλου νομιμότητας δημοψήφισμα, το 2024, το 50,4% των Μολδαβών ψήφισε υπέρ της ένταξης στην ΕΕ.
Να σημειωθεί πως στο θέμα της Μολδαβίας εκκρεμεί το μεγάλο αγκάθι της Υπερδνειστερίας, η οποία αποτελεί ρωσικό θύλακο, όπου εδρεύουν και στρατιωτικές δυνάμεις της χώρας.
Ασκήσεις λεπτών ισορροπιών
Στο φόντο των παραπάνω, η κυβέρνηση Μητσοτάκη αναλίσκεται σε ασκήσεις λεπτών ισορροπιών. Αντί να ταχθεί ευθέως υπέρ του διεθνούς Δικαίου, πατάει με τα δύο πόδια σε δύο βάρκες. Ετσι, ναι μεν εμφανίζεται να δηλώνει υπέρμαχος της διατήρησης της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Δανίας στην περίπτωση της Γροιλανδίας, αλλά την ίδια στιγμή συντάσσεται με την αμερικανο-ΝΑΤΟϊκή γραμμή ότι το θέμα είναι … εσωτερική υπόθεση του ΝΑΤΟ. Δύο ασύμβατες μεταξύ τους θέσεις.
Προ ημερών, το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών σημείωνε για το πρόβλημα: «Η θέση μας ήταν σαφής. Διατυπώθηκε επισήμως στο Συμβούλιο Ασφαλείας και βεβαίως, αυτό είχε προαναγγείλει και ο ίδιος ο πρωθυπουργός. Σε ό,τι αφορά στη Γροιλανδία, η ασφάλεια στην Αρκτική παραμένει βασική προτεραιότητα για την Ευρώπη και είναι κρίσιμη για τη διατλαντική ασφάλεια. Αυτό βεβαίως πιστεύουμε ότι μπορεί να επιτευχθεί μόνο συλλογικά και στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών και τηρώντας παράλληλα τις αρχές της κυριαρχίας, της εδαφικής ακεραιότητας και του απαραβίαστου των συνόρων. Η Ελλάδα υποστήριξε και τη δήλωση της Γαλλίας, Γερμανίας, Ιταλίας, Πολωνίας, Ισπανίας, Ηνωμένου Βασιλείου και Δανίας της 6ης Ιανουαρίου. Το θέμα της Γροιλανδίας πρέπει να αναλυθεί και να διαμορφωθεί από την Δανία και τη Γροιλανδία».
Ας κόψει τον λαιμό της, δηλαδή, η Δανία να τα «βρει» με την υπερδύναμη των ΗΠΑ. Από πότε, άραγε, μια ευθεία απειλή κατά ανεξάρτητης χώρας (είτε είναι μέλος του ΝΑΤΟ, είτε όχι), μετατρέπεται σε εσωτερική υπόθεση ενός στρατιωτικού Οργανισμού, και σε θέμα ασφάλειας της ευρω-ατλαντικής «συμμαχίας» και της ΕΕ; Η περίπτωση της εισβολής της Τουρκίας (μέλους του ΝΑΤΟ) στην Κύπρο (μη μέλος), η κατάληψη και κατοχή της μισής νήσου, καθώς και η καταπάτηση εκ μέρους της Αγκυρας όλων των κανόνων του διεθνές Δικαίου και των αποφάσεων του ΟΗΕ, επιβάλλει να είναι πολύ πιο προσεκτική στις διατυπώσεις της η κυβέρνηση Μητσοτάκη.
ΝΑΤΟϊκοί έπαινοι στον Τραμπ
Πόσο μάλλον, όταν η ίδια η ηγεσία του ΝΑΤΟ ταυτίζεται με τον Αμερικανό πρόεδρο, αφήνοντάς του ανοικτό τον δρόμο για νέες καταπατήσεις του διεθνούς Δικαίου. Κι’ αυτό, ανεξαρτήτως εάν η Ουάσιγκτον εννοεί τις απειλές της περί «προσάρτησης» της Γροιλανδίας, ή κάνει παζάρι, θέτοντας μαξιμαλιστικούς στόχους για να αναγκάσει στη συνέχεια τα μέλη του ΝΑΤΟ και της ΕΕ να της «πουλήσουν» τη Γροιλανδία. Οπως και να’ χει, έτσι δημιουργείται ένα άκρως επικίνδυνο προηγούμενο, όπου οι «μεγάλοι» με το έτσι θέλω και τη δύναμή τους, θα μπορούν να αποσπάσουν ό,τι θέλουν.
Ο γνωστός για την οσφυοκαμψία του έναντι του Τραμπ, γ.γ. του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, προ ημερών (12 – 1 – 2026), κατά τη διάρκεια της κοινής συνέντευξης Τύπου με τον Κροάτη πρωθυπουργό, Αντρέι Πλένκοβιτς, στο Ζάγκρεμπ, στο φόντο των απειλών του προέδρου των ΗΠΑ για κατάληψη της Γροιλανδίας, είπε ότι στην παρούσα τα κράτη – μέλη του ΝΑΤΟ συζητούν και εργάζονται για τα επόμενα βήματα σχετικά με τη διατήρηση και ενίσχυση της ασφάλειας στην Αρκτική.
Αναφερόμενος στις πρόσφατες δηλώσεις Τραμπ για τη Γροιλανδία, είπε ότι «ο Τραμπ κάνει το σωστό για το ΝΑΤΟ». Πρόσθεσε ότι ήταν «απόλυτα πεπεισμένος» ότι «χωρίς τον Ντόναλντ Τραμπ δεν θα είχαμε ποτέ αυτό το αποτέλεσμα στη σύνοδο κορυφής της Χάγης» πέρυσι, αυξάνοντας το όριο δαπανών του ΑΕΠ για την άμυνα στο 5%. «Ετσι, όταν επαινώ κάποιον, βασίζομαι σε γεγονότα, και πιστεύω ότι τα γεγονότα είναι εκεί», ανέφερε.
Ορμπαν: Ο προπομοπός του Τραμπ
Δεν χρειαζόταν, βέβαια, να πλέξει ο Ρούτε το εγκώμιο του Τραμπ για να αντιληφθούμε τον εξαιρετικά «ύποπτο» ρόλο της ηγεσίας του ΝΑΤΟ, την στάση οσφυκαμψίας της ΕΕ έναντι της Ουάσιγκτον, καθώς και ότι όλοι αυτοί οι γραφειοκράτες είναι υπέρ της ala carte εφαρμογής του διεθνούς Δικαίου.
Τους στόχους της Ουάσιγκτον για την αρπαγή της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ, και τη μετατροπή του θέματος σε εσωτερική υπόθεση του ΝΑΤΟ, είχε σπεύσει να καταστήσει σαφές ως «προπομπός» του Τραμπ, ο άνθρωπός του στην Ευρώπη, ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Βίκτορ Ορμπαν.
Προ εβδομάδων, όταν μετά την αμερικανική επέμβαση στη Βενεζουέλα, ο Τραμπ επανέφερε με ιδιαίτερη ένταση το θέμα της Γροιλανδίας, ο Ορμπαν δήλωνε: «Η Γροιλανδία είναι ένα εύκολο ζήτημα. Επειδή είναι ένα εσωτερικό ζήτημα, είναι ζήτημα του ΝΑΤΟ. Η Δανία είναι μέρος του ΝΑΤΟ, οι ΗΠΑ είναι μέρος του ΝΑΤΟ. Αν κάποιος θέλει να υπάρξει οποιαδήποτε αλλαγή, μπορούμε να τη συζητήσουμε εντός του ΝΑΤΟ».
Αγκυρα: Από τη Γροιλανδία στη Μαύρη Θάλασσα
Ενδιαφέρον είναι ότι η Αγκυρα, ως προς το θέμα της Γροιλανδίας, εμφανίζεται επίσης σαν να μην θέλει να «θίξει» τον Τραμπ. Κατά την ετήσια συνέντευξη Τύπου που δίνει, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, αναφερόμενος στις σκληρές θέσεις που κατέθεσαν οι ΗΠΑ σε συνάντησή με την πλευρά της Δανίας, είπε: «Αυτές οι αρχικές θέσεις είναι πάντα μαξιμαλιστικές. Αλλά πιστεύω ότι θα μπορέσουν να βρουν μια μέση λύση. Φυσικά, γίνεται και εσωτερική πολιτική διαμέσου αυτού του θέματος, αλλά είναι σημαντικό το πώς θα επηρεάσει την εξωτερική πολιτική και τη στρατηγική. Θα το παρακολουθήσουμε στενά».
Κατά τα λοιπά, ο Φιντάν, εμφανίζοντας την Τουρκία ως δύναμη διεθνούς εμβέλειας, αφού θριαμβολόγησε διότι η χώρα του θα φιλοξενήσει το 2026 τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, είπε ότι «το 2026 θα συνεχίσουμε να αναλαμβάνουμε πρωτοβουλίες σε μια ευρεία γεωγραφική περιοχή που εκτείνεται από τα Βαλκάνια έως τη Λατινική Αμερική και από την Κεντρική Ασία έως την Ανατολική Μεσόγειο».
Εκτός των άλλων, η τουρκική φιλοκυβερνητική εφημερίδα, Milliyet, είδε στις αναφορές Φιντάν μηνύματα πίσω από τις λέξεις, όπως η φράση ότι η Τουρκία θα αναλάβει την ασφάλεια της Μαύρης Θάλασσας μετά την πιθανή ειρήνη μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.
Το Neostrategy.gr εγκαίρως είχε επισημάνει την αυξημένο ρόλο συνεργάτη των ΗΠΑ και της ΕΕ που επιδιώκει να αποκτήσει στη Μαύρη Θάλασσα. Μια στρατηγικής σημασίας θαλάσσια περιοχή, όπου το ΝΑΤΟ – όπως πράττει και στη Βαλτική – θέλει να πάψει να είναι ένας προνομιακός χώρος για τη Ρωσία. Στο πλαίσιο αυτό, ο Χ. Φιντάν ανέφερε για το ρόλο που ήδη, όπως είπε, έχει δοθεί στην Τουρκία:
«Μετά τη σύναψη ειρηνευτικής συμφωνίας (σ.σ. μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, όταν και εάν υπογραφεί), τα στρατιωτικά μέσα και οι δομές που θα χρησιμοποιηθούν σε όλες αυτές τις αποστολές, έχουν τρεις κλασικές κατευθύνσεις. Θάλασσα, ξηρά, αέρας. Όσον αφορά τη θαλάσσια περιοχή, η Ουκρανία έχει ακτογραμμή μόνο στη Μαύρη Θάλασσα. Η Μαύρη Θάλασσα είναι μια θάλασσα όπου βρίσκεται και η Τουρκία, ως το μεγαλύτερο μέλος του ΝΑΤΟ εκεί. Με εντολή του προέδρου μας, θέλαμε από καιρό να αναλάβουμε την ευθύνη της διοίκησης της ναυτικής δύναμης. Βάσει των υπαρχόντων σχεδίων (σ.σ. ΝΑΤΟϊκών), αυτή η ευθύνη μας έχει ανατεθεί. Μαζί με άλλες χώρες που έχουν εκδηλώσει εθελοντικά το ενδιαφέρον τους, θα αναλάβουμε αυτήν την ευθύνη. Το υπουργείο Άμυνάς μας εργάζεται εντατικά για το θέμα. Φυσικά, οι αεροπορικές και χερσαίες δυνάμεις θα είναι μαζί με άλλες χώρες, με επικεφαλής τη Βρετανία και τη Γαλλία».



