Η παλλαϊκή κινητοποίηση σε όλη την Ελλάδα, με αφορμή την τραγωδία των Τεμπών, δεν είναι απλά μια «συναισθηματική», «παρορμητική» αντίδραση, αλλά εκφράζει το αίτημα της κοινωνίας για βαθιά, ριζοσπαστική πολιτική «αλλαγή» στη χώρα, για ένα καλύτερο αύριο. Η περίοδος θυμίζει έντονα το 2015 και το Δημοψήφισμα. Από τη μία, σύμφωνα με δημοσκόπους, είναι το 60% του λαού που θέλει αλλαγή, και από την άλλη το 40%, «οι νοικοκυραίοι». Τώρα, λέει, αυτό το … «ψιθυρίζουν» ακόμα και οι «φωστήρες» στο μέγαρο Μαξίμου.
Πολιτικό αισθητήριο υπό το μηδέν. Αργησαν λιγουλάκι οι … φωτεινοί παντογνώστες στο μέγαρο Μαξίμου να αντιληφθούν ότι αυτό το ποτάμι του λαού που φούσκωνε χρόνια τώρα, δεν βγήκε στους δρόμους μόνο για τα Τέμπη, αλλά με αφορμή και τα Τέμπη. Οτι πρόκειται για ένα κίνημα, ακηδεμόνευτο, που έχει αίτημα την πραγματική, προοδευτική αλλαγή στη χώρα. Κάτι που είχε επισημάνει το Neostrategy.gr από τις πρώτες μεγαλειώδεις κινητοποιήσεις, φέτος τον Ιανουάριο. Κίνημα που στέλνει πρωτίστως μήνυμα κραυγαλέας αποδοκιμασίας προς την κυβέρνηση, αλλά καλεί ταυτόχρονα την αντιπολίτευση να … ξυπνήσει.
Ιστορικής σημασίας κίνημα που αναζητάει έκφραση
Το ζητούμενο, πλέον, είναι εάν αυτό το κίνημα θα «χειραφετηθεί» πολιτικά, θα γεννήσει κάτι καινούργιο, ή το ποτάμι θα κυλήσει και θα χαθεί στη θάλασσα. Δεν πρόκειται απλά και μόνο για μια «συναισθηματική» αντίδραση για το έγκλημα των Τεμπών και κυρίως τη συγκάλυψή του. Είναι η συσσωρευμένη εμπειρία και οι ήττες του λαού τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια της εποχής των μνημονίων, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να βάζει την ταφόπλακα στην ελληνική κοινωνία, ακολουθώντας τις σκληρές νεοφιλελεύθερες πολιτικές της ολοκληρωτικής ισοπέδωσής της.
Εάν οι υπάρχουσες πολιτικές δυνάμεις της αντιπολίτευσης δεν ανταποκριθούν στα μηνύματα της κοινωνίας, σε αυτή την ιστορική πρόκληση που βάζει μπροστά τους ο λαός, απλά περάσουν στη λήθη της ιστορίας. Αντίστοιχη ήταν η ιστορική πρόκληση – πρόσκληση την περίοδο των μνημονίων, και ιδιαίτερα το 2015. Τότε, κεφαλαιοποιήθηκε και εκφράστηκε πολιτικά η λαϊκή ελπίδα μέσω του ΣΥΡΙΖΑ, για να δώσει στη συνέχεια τη θέση της στην ήττα, την απογοήτευση, και εν τέλει στην παλιννόστηση του παλιού συστήματος των τζακιών, τα οποία είχαν οδηγήσει προηγουμένως την Ελλάδα στην κρίση και την κοινωνική καταστροφή.
Ο ΣΥΡΙΖΑ αποδείχτηκε κατώτερος των περιστάσεων, ενώ το παλιό «σύστημα» της πολιτικο-οικονομικής διαπλοκής και ολιγαρχίας τα έδωσε όλα για να μην ξαναϋπάρξει ένα νέο 2015. Και, βέβαια, σε αυτό είχε την πολύτιμη χείρα βοηθείας του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος έβαλε μόνος του τα χεράκια του και έβγαλε τα μάτια του.
Τώρα, μετά από αυτόν τον ιστορικό κύκλο των 15 – 16 ετών γονατίσματος της ελληνικής κοινωνίας που συντελέστηκε με «αρχιμάγειρους» εκείνους τους πολιτικούς της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ, σε συνεργασία με τα τζάκια της ελίτ, ανοίγει ένας νέος κύκλος.
Περίοδος Δημοψηφίσματος
Ιδού τι λένε δημοσκόποι και «κύκλοι» του μεγάρου Μαξίμου, αν και με πολύ έμμεσο τρόπο. Την εικόνα που έχουν, παρουσιάζει ένας από τους «στυλοβάτες» του σημερινού συστήματος στη χώρα, η «Καθημερινή» των Αλαφούζων. Θεωρούν πως στην κοινωνία διαμορφώνονται «ποσοστά δημοψηφίσματος» 2015. Τα δεδομένα, μάλιστα, «οδηγούν πολλούς στο συμπέρασμα –κάτι τέτοιο έχει αρχίσει να ψιθυρίζεται και στο Μαξίμου- πως ουσιαστικά έχουμε επιστρέψει σε μια πολιτική τομή που θυμίζει έντονα το δημοψήφισμα. Από τη μία, το 40% που είναι «οι νοικοκυραίοι» και, από την άλλη, ένα 60% που θέλει αλλαγή».
Και προσθέτει: «Στους δημοσκόπους έχει αρχίσει πλέον να είναι σαφής η εικόνα για το πώς έχει διαμορφωθεί το πολιτικό σκηνικό. Οπως έλεγε χαρακτηριστικά αρμόδια πηγή, «αυτό το 60% που δεν ψήφισε, ούτως ή άλλως, τον Κυριάκο Μητσοτάκη στις εκλογές του 2023 έχει πλέον μπετοναριστεί ακόμη περισσότερο εναντίον του» και εκφράζει «με μεγάλο πάθος» και «χωρίς αστερίσκους» την αντίθεσή του στην κυβέρνηση. Κρίσιμο ποιοτικό στοιχείο είναι και το εξής: Μέσα σε αυτό το 60% υπήρχε ένα 10%-15% το οποίο δεν ψήφιζε Ν.Δ., αλλά «ανεχόταν» σιωπηρά τον πρωθυπουργό σε προηγούμενες φάσεις. Αυτό πλέον έχει χαθεί».
Αυτό που αποσιωπάται, είναι ότι το 60% της αποχής είναι κόσμος, ο οποίος ευχαρίστως θα πήγαινε να ψηφίσει, αλλά, απογοητευμένος, δεν βλέπει κάποιον κομματικό χώρο για να το «ρίξει». Το μήνυμα, λοιπόν, που εδόθη με τις μεγαλειώδεις συγκεντρώσεις για τα Τεμπη, είναι ακριβώς από αυτούς τους ανθρώπους. Θέλουν να πάψουν να απέχουν. Και εάν δεν ανταποκριθούν στις ελπίδες τους τα υπάρχοντα κόμματα, ουδείς πρέπει να αποκλείσει την προοπτική να γεννηθεί κάτι νέο. Η φύση και η κοινωνίες, άλλωστε, δεν … λατρεύουν τα κενά. Τα καλύπτουν.
Από τη στιγμή, όμως, που δεν έχει γεννηθεί το καινούργιο, είναι απολύτως βολική για την κυβέρνηση Μητσοτάκη η σημερινή απαράδεκτη εικόνα της αντιπολίτευσης. Το «θετικό για την κυβέρνηση», όπως το χαρακτηρίζει η «Καθημερινή», χωρίς να κρύβει το φιλοκυβερνητικό φλέρτ της, «είναι ότι το 60% είναι πολυδιασπασμένο, το αρνητικό όμως είναι ότι πλέον και… το 40% δεν είναι ενιαίο, καθώς, μέσα σε αυτό το ποσοστό την περίοδο του δημοψηφίσματος ήταν πολλές δυνάμεις του ΠΑΣΟΚ, αλλά και σύσσωμη η Ν.Δ., κάτι που τώρα δεν ισχύει». Αρα, έχουν δημιουργηθεί μεγάλες ρωγμές και στους φίλα προσκείμενους στο «καθεστώς Μητσοτάκη», που αποδομούν καίρια τον χώρο της.
Οσον αφορά ενδεχόμενο «νέου πολιτικού σκηνικού», αναφέρεται ότι «η πολυδιάσπαση, που φαίνεται να έχει κυριαρχήσει, ήρθε για να μείνει και δεν είναι συγκυριακή. Η νέα διαιρετική τομή, μάλιστα, δεν φαίνεται να έχει παλιά χαρακτηριστικά: «Αριστερά – Δεξιά», αλλά «σύστημα – αντισύστημα».
Σενάρια για Μητσοτάκη
Από τη μεριά του, ο δημοσιογράφος, Σπύρος Γκουτζάνης, αφού τονίζει ότι «το στελεχιακό δυναμικό της Ν.Δ. είναι ευνουχισμένο», αναφερόμενος στα σενάρια που εξετάζονται στην κυβέρνηση, γράφει στην «Αυγή»:
«Η μία λύση που υπάρχει, είναι η αλλαγή πρωθυπουργού εν πλω με την αντικατάσταση του Κυριάκου Μητσοτάκη στην πρωθυπουργία από την Κοινοβουλευτική Ομάδα της Ν.Δ. Το εξετάζουν πια, έστω και για να το απορρίψουν, ακόμα και οι ενσωματωμένοι αρθρογράφοι. Προϋποθέτει αυτό, είτε οικειοθελή παραίτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, είτε κίνηση αμφισβήτησης. Προς το παρόν δεν διαφαίνεται είτε το ένα είτε το άλλο. Η Ελλάδα δεν είναι Αγγλία και η Ν.Δ. δεν είναι Tories. Σε κάθε περίπτωση, όποιος αναλάβει θα είναι υπονομευμένος και φυσικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα ζητήσει εγγυήσεις ότι θα έχει το ακαταδίωκτο.
»Η άλλη λύση που συζητιέται, ακόμη και εν είδει απειλής, είναι η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες. Το υπαινίχθηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στο Υπουργικό, όπου είπε ότι «στη Δημοκρατία δεν υπάρχουν αδιέξοδα». Με τα στοιχεία που υπάρχουν η Ν.Δ. θα βγει πρώτη, φυσικά δίχως αυτοδυναμία, και ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα αποχωρήσει για να προκύψει κυβέρνηση από το κεντροδεξιό φάσμα, πιθανώς με συμμετοχή του ΠΑΣΟΚ. Αν αρχίσει να κινείται προς αυτή την κατεύθυνση, τότε είναι πιθανό να ανατραπεί. Αν κάτι μπορεί να βγάλει τους βουλευτές της Ν.Δ. από τον λήθαργο, είναι ο φόβος ότι θα τελειώσει η πολιτική τους καριέρα.
»Στο μεσοδιάστημα των δύο μεγάλων συλλαλητηρίων, το καθεστώς Μητσοτάκη έδειξε ότι φλερτάρει με τη σκληρή γραμμή του κοινωνικού διχασμού. Με δεδομένη την έκταση της αμφισβήτησης και την κοινωνική συμμετοχή θα έπρεπε να αποκλείεται. Ωστόσο οι γνωρίζοντες λένε ότι «με τον Μητσοτάκη δεν αποκλείεται ακόμη και αυτό».
»Στους κόλπους της ευρύτερης Δεξιάς υπάρχουν ακόμη οι παράγοντες Καραμανλής και Σαμαράς που έχουν διατηρήσει κάποιο πολιτικό κεφάλαιο. Οι πληροφορίες από τα γαλάζια παρασκήνια κάνουν λόγο για σχεδιασμούς που φτάνουν μέχρι και στη δημιουργία νέου κόμματος που θα εκφράζει την ελληνική νέα Δεξιά. Δύσκολο έως απίθανο, αν και στην πολιτική ισχύει το «ποτέ μην λες ποτέ». Θα πρέπει να συμφωνήσουν πάντως και ο Κώστας Καραμανλής και ένα τμήμα τουλάχιστον του επιχειρηματικού και εκδοτικού κατεστημένου.
»Εν κατακλείδι, είναι κανόνας ότι μια κυβέρνηση μέχρι ενός σημείου μόνο μπορεί να προχωρήσει όταν είναι σε εμφανή και παρατεταμένη δυσαρμονία με το εκλογικό σώμα και σε διάσταση με την κοινωνία. Το τι διέξοδος θα βρεθεί μπορεί να μην διαφαίνεται. Ωστόσο, όπως λένε παλιοί πολιτικοί, όταν υπάρχει κοινωνική ανάγκη και αντίστοιχο κενό, θα βρεθεί και η λύση για να καλυφθεί. Είτε από τα κεντροδεξιά είτε από τα κεντροαριστερά».
Η «αριστερή αντιπολίτευση»
Οσον αφορά την «αριστερή αντιπολίτευση», επισημαίνει: «Τα κόμματα της ευρύτερης Κεντροαριστεράς έχουν μια χρυσή ευκαιρία την επόμενη εβδομάδα με τις κοινοβουλευτικές διαδικασίες και την πρόταση μομφής να τελειώσουν την κυβέρνηση. Όχι ότι θα πέσει από τις ψήφους των βουλευτών της Ν.Δ., αλλά μπορεί να απαξιωθεί ακόμα περισσότερο και να χάσει την όποια αποδοχή διατηρεί ακόμη.
»Ωστόσο οι οιωνοί δεν είναι ευνοϊκοί. Ακόμη και για την πρόταση μομφής δεν συμφώνησαν. Ο ΣΥΡΙΖΑ κατηγόρησε το ΠΑΣΟΚ ότι «δίνει χρόνο στον Κυριάκο Μητσοτάκη για να ξεφύγει». Ο Νίκος Ανδρουλάκης απάντησε ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ είναι ο χρυσός χορηγός του Μητσοτάκη». Η Νέα Αριστερά, πάλι, στην Προεδρία της Δημοκρατίας έκανε ένα βήμα μπροστά για να το πάρει μετά πίσω.
»Είναι παράδοξο ότι ο χώρος της ευρύτερης Κεντροαριστεράς δεν αντιλαμβάνεται τη μεγάλη εικόνα και το αίτημα της κοινωνίας για διαδικασίες σύμπλευσης προκειμένου να προκύψει εναλλακτική στην κυβέρνηση της Ν.Δ. Μοιάζουν τα κόμματα της Αριστεράς να απευθύνονται στον στενό πυρήνα των στελεχών τους και όχι στη μεγάλη μάζα των ψηφοφόρων».
Μικροκομματικά σενάρια
Πάντως, σύμφωνα με την «Καθημερινή», «το ερώτημα που τίθεται -και προσώρας δεν υπάρχει απάντηση- είναι εάν αυτό που είδαμε την Παρασκευή ήταν η κορύφωση ή η απαρχή ενός νέου γύρου κλιμάκωσης για την τραγωδία των Τεμπών;
»Για να υπάρξει απάντηση θα πρέπει να περάσει και η ερχόμενη εβδομάδα και να γίνει αποτίμηση μετά το τέλος της πρόταση δυσπιστίας την επόμενη Παρασκευή. Στην κυβέρνηση υπάρχει η ελπίδα πως η ένταση θα διατηρηθεί εντός Κοινοβουλίου, και από την επόμενη Δευτέρα «θα μπούμε σε μία τύποις κανονικότητα», όπου θα έχουμε σε εξέλιξη την Προανακριτική και η ανάκριση θα συνεχίζεται με το βλέμμα στην έναρξη της δίκης.
»Το ορόσημο που βάζουν στο Μέγαρο Μαξίμου είναι η 13η Μαρτίου, οπότε θα ορκιστεί ο νέος Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κώστας Τασούλας. Αμέσως μετά, «ανά πάσα ώρα και στιγμή» μπορεί να ενεργοποιηθεί ένας ανασχηματισμός που είναι υπό αίρεση εάν θα είναι ευρύς ή πιο στοχευμένος. Στο Μαξίμου βέβαια δεν πιστεύουν στη λεγόμενη «αλλαγή ατζέντας», σημειώνοντας ότι «αυτό θα γίνει με ομαλό τρόπο, αφού πρώτα υπάρξει πραγματική κοινωνική εκτόνωση».
»Εάν αυτό δεν γίνει, τότε στην «πολιτική δεν υπάρχουν αδιέξοδα», όπως είπε ο πρωθυπουργός στο τελευταίο υπουργικό συμβούλιο. Και παρά το γεγονός ότι κυβερνητικές πηγές υπογράμμιζαν πως σε καμία περίπτωση δεν εννοούσε προσφυγή στις κάλπες, κανείς δεν ξέρει τι θα αποφασίσει ο κ. Μητσοτάκης εάν η «επιστροφή στην κανονικότητα» αποδειχθεί φρούδα ελπίδα».
