Παρά τις επισημάνσεις των επιστημόνων και τη διεθνή πρακτική η κυβέρνηση δια του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών επιμένει στην καταστροφή του Μεγάλου Ρέματος στη Ραφήνα, απειλώντας επί της ουσίας την ίδια την πόλη με την πρώτη δυνατή βροχόπτωση.
Όπως καταγγέλλουν με κοινή ανακοίνωση 11 περιβαλλοντικές οργανώσεις και νέο περιβαλλοντικό έγκλημα συντελείται στη Ραφήνα σε βάρος του Μεγάλου Ρέματος Ραφήνας, του τελευταίου ελεύθερου μεγάλου ποταμού της Αττικής (μαζί με τον Ερασίνο).
Η καταστροφική επέμβαση άρχισε να εξελίσσεται από τις 8 Ιουνίου στην πεδιάδα Σπάτων, στο λεγόμενο φυσικό πλημμυρικό πεδίο στη θέση Πετρέζα.
Με γραπτή εντολή του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, φορέα υλοποίησης του έργου, διατάχθηκε ο «καθαρισμός» του ποταμού και η εκβάθυνση της υφιστάμενης κοίτης κατά 1-1,5 μέτρο σε συνολικό μήκος άνω του 1 χλμ. (από τη Χ.Θ. 8+500 (Βάκχου) έως τη Χ.Θ. 9+650 (γέφυρα Πετρέζας).
Συγκεκριμένα μπουλντόζα μπήκε στην κοίτη και, σε πρώτη φάση, έκανε πλήρη αποψίλωση της κοίτης, των πρανών και της παραποτάμιας ζώνης σε μήκος 320 μέτρων, από τη γέφυρα Πετρέζας) προς τα κατάντη.
Γιατί είναι καταστροφική επιλογή
Όπως επισημαίνουν οι 11 περιβαλλοντικές οργανώσεις η παρέμβαση σε περίοδο αναπαραγωγής των ειδών έχει σαν αποτέλεσμα την καταστροφή των ενδιαιτημάτων καταστρέφονται της άγριας ζωής (πουλιά, ψάρια, αμφίβια και άλλοι υδρόβιοι οργανισμοί).
Παράλληλα, προκαλείται σοβαρή όχληση στα είδη και αυξάνεται ο κίνδυνος θνησιμότητας νεοσσών, μεταξύ των οποίων κινδυνεύοντα και μεταναστευτικά είδη, με συνέπειες πέρα από τα εθνικά σύνορα.
Η τμηματική διευθέτηση στα ανάντη παραβιάζει τους όρους της ΑΕΠΟ και τις καθιερωμένες τεχνικές και επιστημονικές πρακτικές, που επιτάσσουν την εκτέλεση της διευθέτησης σταδιακά από τα κατάντη στα ανάντη.
Στην προκειμένη περίπτωση στα κατάντη το έργο διευθέτησης έχει εξελιχθεί αποσπασματικά μόνον στα πρώτα 5 χλμ. περίπου από την εκβολή, ενώ κανένα τμήμα δεν έχει ολοκληρωθεί.
Επιπλέον, η εκβάθυνση της κοίτης καταργεί τη φυσική υδραυλική λειτουργία του πλημμυρικού πεδίου της Πετρέζας, που επί αιώνες έσωζε τη Ραφήνα από τις πλημμύρες και εκθέτει σε αυξημένο κίνδυνο πλημμύρας το τμήμα του ποταμού κατάντη, και ιδίως την εκβολή, όπου βρίσκεται η πόλη της Ραφήνας.
Οι αντιδράσεις
Τον κίνδυνο για καταστροφικά πλημμυρικά φαινόμενα από την καταστροφή του Μεγάλου Ρέματος στη Ραφήνα, έχουν επισημανθεί τόσο από το ΕΛΚΕΘΕ όσο και από την ΕΜΔΥΔΑΣ Αττικής, όπως επίσης και από τον μελετητή υδραυλικών έργων με διεθνή εμπειρία Ηλία Ταρναρά, κάτοικο Ραφήνας και γνώστη του Μεγάλου Ρέματος.
Στον αντίποδα, σημειώνουν οι 11 περιβαλλοντικές οργανώσεις, το διεθνές και ενωσιακό ρυθμιστικό πλαίσιο και τα βέλτιστα δεδομένα για την κλιματική αλλαγή επιτάσσουν λύσεις βασισμένες στη φύση (Nature- based solutions), την προστασία με βάση τα οικοσυστήματα, τη διατήρηση και αποκατάσταση των ποταμών, των υγροτόπων και των φυσικών πλημμυροπεδιάδων τους.
«Στην πρώτη μεγάλη βροχή, η φυτική ύλη και τα χώματα, που έχουν εναποτεθεί στις παραρεμάτιες εκτάσεις, πιθανότατα θα παρασυρθούν και θα κατακλύσουν με λάσπη και φερτά υλικά τις παραλίες της Ραφήνας, υποβαθμίζοντας τη θαλάσσια ζωή, την ασφάλεια του λιμανιού και την ποιότητα των υδάτων κολύμβησης με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τους κατοίκους, τουρίστες, επισκέπτες και τις παραθαλάσσιες δραστηριότητες κατά μήκος της ακτογραμμής».
«Να σημειωθεί ότι το καταστροφικό έργο συνεχίζεται ενώ εκκρεμούν προσφυγές πολιτών και φορέων κατά του έργου διευθέτησης σε δικαστήρια και ελεγκτικούς μηχανισμούς σε εθνικό και διεθνές επίπεδο», αναφέρουν οι 11 περιβαλλοντικές οργανώσεις.
Παράλληλα, καμία ενέργεια δεν έγινε από τους αρμόδιους φορείς για την απομάκρυνση του εκτεταμένου μπαζώματος μέσα στην κοίτη και στην παραποτάμια ζώνη του φυσικού πλημμυρικού πεδίου της Πετρέζας, γεγονός που δημιουργεί κίνδυνο πλημμύρας, όπως διαπιστώθηκε από τις υπηρεσίες της Περιφέρειας Αττικής μετά από καταγγελία της δημοτικής συμβούλου Ραφήνας Εμμανουέλας Τερζοπούλου.
Οι 11 περιβαλλοντικές οργανώσεις που συνυπογράφουν την καταγγελία είναι οι εξής:
ΑΝΙΜΑ-Σύλλογος Προστασίας και Περίθαλψης Άγριας Ζωής
Ελληνική Εταιρία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού
Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης
Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία
Επιμελητήριο Περιβάλλοντος και Βιωσιμότητος
ΚΑΛΛΙΣΤΩ, Περιβαλλοντική Οργάνωση για την Άγρια Ζωή και τη Φύση
Κίνηση για την Προστασία και Ανάδειξη του Μεγάλου Ρέματος Ραφήνας
ΟΖΟΝ Μη Κυβερνητική Οργάνωση
Περιβαλλοντική Οργάνωση iSea
ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΟΛΙΤΩΝ ΥΠΕΡ ΤΩΝ ΡΕΜΑΤΩΝ, ΡΟΗ
ΜedINA – Μεσογειακό Ινστιτούτο για την Φύση και τον Άνθρωπο
