Από τον ακροδεξιό το περίμεναν, τον οποίο μάλιστα απέκλεισαν από τις προεδρικές εκλογές με πραξικοπηματικές διαδικασίες, επειδή ήταν … «φιλορώσος», από τον έτερο υπερεθνικιστή που δηλώνει φαν του Τραμπ το βρήκαν.
Μετά από τα αποτελέσματα του πρώτου γύρου των προεδρικών εκλογών στη Ρουμανία, οπότε υπέστη ήττα ο υποψήφιος του κυβερνώντος σχηματισμού, ο κεντροαριστερός πρωθυπουργός, Μαρσέλ Τσιολάκου, υπέβαλε την παραίτησή του. Ο Κριν Αντονέσκου, που στηρίχθηκε από τα κυβερνητικά κόμματα, τερμάτισε τρίτος και έμεινε εκτός β΄ γύρου. Ο Τζορτζ Σιμιόν της Συμμαχίας για την Ένωση των Ρουμάνων (AUR) πήρε πάνω από 40% στις επαναληπτικές εκλογές της περασμένης Κυριακής και θα αντιμετωπίσει, στις επαναληπτικές εκλογές, στις 18 Μαΐου, τον κεντρώο Δήμαρχο Βουκουρεστίου, Νικουσόρ Νταν, έναν μαθηματικό και ακτιβιστή. Βέβαια, ο Σίμιον αρνείται τον χαρακτηρισμό «ακροδεξιός».
Φαν του Τραμπ
Ο Σιμιόν που κέρδισε τον Α’ γύρο των προεδρικών εκλογών, χαρακτηρίζεται ως υπερεθνικιστής σύμμαχος του Ντόναλντ Τραμπ, συχνά εμφανίζεται με κόκκινο καπέλο «Trump», και θεωρεί την πολιτική του «τραμπική». Εξασφάλισε περίπου 41%, ενώ ο ανεξάρτητος, Νικουσόρ Νταν, απέσπασε το 21%.
Ο Σιμιόν ίδρυσε την εθνικιστική «Συμμαχία για την Ένωση των Ρουμάνων», το 2019, μετά από αποτυχημένη προσπάθειά του να εκλεγεί στο Ευρωκοινοβούλιο ως ανεξάρτητος. Έχει σπουδάσει Ιστορία και δραστηριοποιήθηκε νωρίς σε διαδηλώσεις υπέρ της ένωσης της Ρουμανίας με τη γειτονική Μολδαβία, μια ιδεολογία που συνδέεται με τον ακραίο εθνικισμό και τον αναθεωρητισμό.
Το κόμμα του έχει τη δεύτερη μεγαλύτερη κοινοβουλευτική δύναμη στη Ρουμανία. Η δημοτικότητα του κόμματός του εκτινάχθηκε την περίοδο της πανδημίας, όταν η AUR υιοθέτησε ρητορική κατά των εμβολίων και αντιτάχθηκε στις απαγορεύσεις της καραντίνας.
Οι θέσεις της AUR εχαρακτηρίζονται από τον κοινωνικό συντηρητισμό και τη ρητορική «υπέρ της οικογένειας και της χριστιανικής πίστης», μέχρι την αντίθεση στην παροχή στρατιωτικής βοήθειας στην Ουκρανία. Το 2024, το Κίεβο του απαγόρευσε την είσοδο στην Ουκρανία για τρία χρόνια λόγω «συστηματικής αντι-ουκρανικής δράσης». Ο ίδιος αρνείται οποιαδήποτε φιλορωσική τοποθέτηση, υποστηρίζοντας πως είναι απλώς «φιλορουμάνος». Έχει επανειλημμένα απελαθεί από τη Μολδαβία, με το Κισινάου να τον θεωρεί απειλή για την εθνική ασφάλεια.
Ωμή απαγόρευση και αγανάκτηση ψηφοφόρων
Οι προεδρικές εκλογές της Κυριακής, ήταν η δεύτερη προσπάθεια εκλογής προέδρου της Ρουμανίας, μετά τη νίκη, πέρυσι, του ακροδεξιού υποψηφίου, Καλίν Τζορτζέσκου, η οποία αποδόθηκε σε … παρέμβαση του Κρεμλίνου, και μάλιστα ακυρώθηκαν οι τότε εκλογές από το Ανώτατο Δικαστήριο.
Η απροσδόκητη νίκη στον πρώτο γύρο, τον Νοέμβριο του 2024, του Τζορτζέσκου, στον οποίο είχε απαγορευτεί να συμμετάσχει στις εκλογές της περασμένης Κυριακής, προκάλεσε ίσως τη μεγαλύτερη πολιτική κρίση της Ρουμανίας από την πτώση του καθεστώτος Τσαουσέσκου. Μάλιστα, μετά την ακύρωση των περσινών εκλογών, το προφίλ του Σιμιόν ενισχύθηκε δραματικά, ενώ έχει δεσμευθεί ότι, αν εκλεγεί πρόεδρος, θα διορίσει τον Γκεοργκέσκου σε υψηλό αξίωμα. Πάντως, αν και έχει δεσμευθεί να τερματίσει την βοήθεια προς την Ουκρανία, σε αντίθεση με τον Τζορτζέσκου, έχει καταγγείλει τον Πούτιν ως εγκληματία πολέμου.
Να σημειωθεί ότι τα ποσοστά που συγκέντρωσε ο Σιμιόν είναι κατά πολύ υψηλότερα από αυτά των δημοσκοπήσεων προεκλογικά. Υπερβαίνει επίσης τον συνολικό αριθμό ψήφων που κέρδισαν αυτός και ο Τζορτζέσκου στον πρώτο γύρο των ακυρωμένων περσινών εκλογών. Σημάδι της αγανάκτησης των ψηφοφόρων.
Η νίκη του Γκεοργκέσκου πέρυσι “ήταν η πρώτη φορά που έχουμε μια κρίσιμη μάζα να λέει ξεκάθαρα ότι θέλουμε μια αλλαγή”, παραδέχτηκε ακόμα και ο κεντρώος, Ν. Νταν. Από τη μεριά του, ο Σιμιόν έχει χαρακτηρίσει την απαγόρευση “πραξικόπημα”. Μετά την εκλογική διαδικασία της Κυριακής, σε βιντεοσκοπημένο μήνυμά του επιβεβαίωσε την υποστήριξή του στο πρόσωπο του Γκεοργκέσκου, μαζί με τον οποίο άλλωστε πήγε να ψηφίσει το πρωί της Κυριακής. “Η Ρουμανία χρειάζεται τη σοφία του (σ.σ. Γκεοργκέσκου). Έχω μόνο έναν στόχο: να επιστρέψω στον ρουμανικό λαό αυτό που του αφαιρέθηκε”, υπογράμμισε. Και πρόσθεσε: “Ήρθε η ώρα να πάρουμε τη χώρα μας πίσω, από τους απατεώνες”.
Κατά των Βρυξελλών
Ο Σιμιόν, ο οποίος από περιθωριακός ακτιβιστής γίνεται τώρα ίσως ο επικρατέστερος για την προεδρία της χώρας του, στρέφεται κατά των Βρυξελλών, αν και δηλώνει ότι η Ρουμανία πρέπει να παραμείνει στην ΕΕ.
Κατήγγειλε επίσης την κυβέρνηση για έλλειψη αποφασιστικότητας ως προς την προστασία των συμφερόντων της Ρουμανίας στην ΕΕ και πέραν αυτής. “Ένας από τους λόγους για τους οποίους η κυβέρνηση και το κατεστημένο δεν υποστηρίζονται εδώ στη Ρουμανία είναι το γεγονός ότι δεν είχαν αρκετά ισχυρή φωνή εντός της ΕΕ”, δήλωσε. “Έκαναν ό,τι ήθελαν οι άλλοι, ό,τι ήθελαν οι μεγάλες δυνάμεις”.
Ο ίδιος αποδίδει την αποστροφή της κοινωνίας προς το ρουμανικό πολιτικό σύστημα στη φτώχεια, εξαιτίας της οποίας εκατομμύρια Ρουμάνοι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τη χώρα αναζητώντας εργασία.
«Μελονοποίηση» – «Σιμιονοποίηση»
Ο Σίμιον δήλωσε ότι θεωρεί την Ιταλίδα πρωθυπουργό, Τζόρτζια Μελόνι, ως Ευρωπαίο σύμμαχο. Προτείνει τη «Μελονοποίηση της Ευρώπης», προσθέτοντας «πιστέψτε με, θα υπάρξει και Σιμιονoποίηση».
Την παρούσα εκλογική αναμέτρηση στη Ρουμανία, ως όλα δείχνουν, επηρέασαν οι ΗΠΑ. Η κυβέρνηση Τραμπ έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις εκλογές της Ρουμανίας, εν μέσω διαμαρτυριών για τις ακυρωθείσες εκλογές του περασμένου έτους.
Μάλιστα, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, την ανέφερε ως παράδειγμα δημοκρατικής οπισθοδρόμησης και φερόμενων διακρίσεων εις βάρος ακροδεξιών πολιτικών σε ομιλία του στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου τον Φεβρουάριο. Σε μήνυμα που δημοσιεύτηκε σε λογαριασμό της αμερικανικής πρεσβείας στο Βουκουρέστι, στα social media, αυτή την εβδομάδα, ο Βανς φέρεται να προέτρεψε τη Ρουμανία να διασφαλίσει ότι “η φωνή του λαού θα ακουστεί, καθώς αποτελεί το ιερό θεμέλιο της δημοκρατίας”.
Πλήρης αποτυχία
Η Ρουμανία είναι η χώρα της ΕΕ που μοιράζεται τα μακρύτερα χερσαία σύνορα με την Ουκρανία και έχει βοηθήσει στη διευκόλυνση εκατομμυρίων εξαγωγών σιτηρών από τη χώρα που μαστίζεται από τον πόλεμο μέσω των λιμανιών της Μαύρης Θάλασσας.
Αν και ο πρωθυπουργός ηγείται της κυβέρνησης, στη Ρουμανία ο πρόεδρος έχει αναβαθμισμένο ρόλο στα πολιτικά πράγματα της χώρας. Εκλέγεται για πενταετή θητεία, εκπροσωπεί τη χώρα στις συναντήσεις της ΕΕ και του ΝΑΤΟ και είναι ο αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων.
“Τα αποτελέσματα καταδεικνύουν την πλήρη αποτυχία της πολιτικής τάξης να οικοδομήσει μια δημοκρατική κουλτούρα στη χώρα”, δήλωσε ο Sergiu Miscoiu, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο Babeș-Bolyai στην Κλουζ-Ναπόκα, στη βόρεια Ρουμανία. “Για τον επαναληπτικό γύρο είναι πρωταρχικής σημασίας οι δημοκρατικές δυνάμεις να χτίσουν μια ασπίδα ενάντια στην ακροδεξιά, αν και αυτό είναι πολύ περίπλοκο αυτή τη στιγμή”.
Ενόψει του επαναληπτικού γύρου των εκλογών της 18ης Μαΐου, “δεν έχουμε να κάνουμε με αντιπαράθεση δύο προσώπων, αλλά δύο οραμάτων για τη Ρουμανία: το ένα φιλοδυτικό και το άλλο αντιδυτικό”, προειδοποίησε ο Νικουσόρ Νταν το βράδυ της Κυριακής. Στον β’ γύρο θα καθοριστεί εάν η Ρουμανία, κράτος – μέλος του ΝΑΤΟ, διατηρήσει την ατλαντική πορεία που ακολουθεί εδώ και τρεισήμισι δεκαετίες από την κατάρρευση του καθεστώτος του Νικολάε Τσαουσέσκου ή θα στραφεί και αυτή σε “αντισυστημική” -ακροδεξιά- κατεύθυνση.
Πηγές: Capital.gr, skai.gr, kosmodromio.gr
