Το κλίμα των «ήρεμων νερών» του Κυριάκου Μητσοτάκη που δίδει άλλοθι στην Τουρκία για την ένταξή της στην ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική άμυνας, υπό το πρόσχημα του «ρωσικού κινδύνου», φαίνεται ότι πάει … περίπατο.
Η Τουρκία, θεωρώντας το Ισραήλ ως κύριο αντίπαλό της στην περιοχή, και προκειμένου να φιλοτεχνήσει το προφίλ της ως «πατερούλη» των απανταχού μουσουλμάνων, και βέβαια στη Μ. Ανατολή, κτυπάει το σαμάρι για να τ’ ακούσει ο γάϊδαρος. Προέβη στο γνωστό γαϊτανάκι των παραβιάσεων του ελληνικού εναέριου χώρου (ΕΕΧ), τη μέρα που γινόταν στο Ισραήλ η τριμερής συνάντηση Νετανιάχου, Μητσοτάκη, Χριστοδουλίδη.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΓΕΕΘΑ, στις 22 – 12 κατεγράφησαν επτά παραβιάσεις (μια από μαχητικό αεροσκάφος F-16 και έξι από κατασκοπευτικό αεροσκάφος, ATR-72. Δεν είναι οι μοναδικές όμως. Παρ’ ότι για μεγάλο χρονικό διάστημα οι παραβιάσεις είχαν μηδενιστεί, στις 12 – 12 – 2025, έγιναν τέσσερις από ισάριθμα F-16, στις 11 – 12- 2025 τρεις από ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος (UAV) και στις 9 – 12 – 2025 πέντε από ένα κατασκοπευτικό αεροσκάφος, CN-235. Να σημειωθεί ότι το ATR, εδώ και πολύ καιρό, συστηματικά προβαίνει σε «περίεργες» πτήσεις στον διεθνή εναέριο χώρο, στο Αιγαίο, και ενίοτε καταγράφει παραβιάσεις του ΕΕΧ.
Μεγάλη κινητικότητα
Η τριμερής συνάντηση κορυφής στο Ισραήλ έγινε, ενώ το προηγούμενο διάστημα «οργίαζε» ο τουρκικός Τύπος περί της δημιουργίας «στρατιωτικής συμμαχίας» Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ, ενώ ο ελληνικός «βομβάρδιζε» με διαρροές, σύμφωνα με τις οποίες σχεδιάζεται η σύσταση κοινής στρατιωτικής δύναμης άμεσης αντίδρασης από τις τρεις χώρες. Εκατέρωθεν, δηλαδή, ο ένας άλειφε βούτυρο στο ψωμί του άλλου.
Ακρως ενδιαφέρον είναι ότι η συνάντηση διεξήχθη τη στιγμή που τις τελευταίες εβδομάδες υπήρξαν ορισμένες σημαντικές εξελίξεις. Ειδικότερα, η συμφωνία του Ισραήλ με την Αίγυπτο για την πώληση μεγάλων ποσοτήτων φυσικού αερίου, καθώς και η συμφωνία οριοθέτησης της ΑΟΖ Κύπρου – Λιβάνου, που ενόχλησε την Αγκυρα. Να σημειωθεί ότι συμφωνίες οριοθέτησης υπάρχουν μεταξύ της Κύπρου και με την Αίγυπτο και το Ισραήλ. Συμφωνία με τον Λίβανο υπήρξε παλιότερα, αλλά δεν είχε επικυρωθεί. Στο σκηνικό αυτό, δεν αποκλείεται η Τουρκία να «πιέσει» την κυβέρνηση – μαριονέτα της Δαμασκού να υπογράψει συμφωνία οριοθέτησης, όπως κατά καιρούς συζητείται.
Της τριμερούς είχε προηγηθεί η Υπουργική Σύνοδος Ενέργειας του σχήματος 3+1 (Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ + ΗΠΑ), κατά τη διάρκεια της σημαντικής 6ης Υπουργικής Συνάντησης της Διατλαντικής Συνεργασίας για την Ενέργεια (P-TEC), στο Ζάππειο (6 – 7 Νοεμβρίου). Εκεί, όπως και στην τριμερή συνάντηση στο Ισραήλ, η έμφαση είχε δοθεί στο Eastern Mediterranean Energy Center, το οποίο χαρακτηρίζεται ως κόμβος συνεργασίας για ενεργειακά έργα στην περιοχή (μεγάλα έργα διασύνδεσης ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου που βρίσκονται σε εξέλιξη ή σχεδιάζονται). Επίσης, στον ρόλο της Ανατολικής Μεσογείου στον νέο εμπορικό και ενεργειακό διάδρομο «India–Middle East–Europe Corridor» (IMEC), ο οποίος συνδέει την Ασία με την Ευρώπη μέσω Μέσης Ανατολής και Ελλάδας.
Κουβέντα για τη Γάζα
Οπως ήταν αναμενόμενο, στην τριμερή οι Κυριάκος Μητσοτάκης και Νίκος Χριστοδουλίδης ούτε καν άρθωσαν την παραμικρή ουσιαστική κουβέντα για τη Γάζα και το Παλαιστινιακό. Ο Ελληνας πρωθυπουργός μετέβη στη Δυτική Οχθη για συναντήσεις με την Παλαιστινιακή Αρχή, περισσότερο για τα μάτια του κόσμου, παρά επί της ουσίας.
Στο Παλαιστινιακό, η Αθήνα δείχνει να λειτουργεί περισσότερο ως «θεατής» και ουρά του Τελ Αβίβ, παρά να έχει τη δική της αυτόνομη στρατηγική. Μέχρι στιγμής, αναλίσκεται στην πρότασή της να στείλει μονάδα Μηχανικού στη Γάζα, στο πλαίσιο της διεθνούς δύναμης που σχεδιάζεται -αν τελικά επιτευχθεί κάτι τέτοιο. Το ισραήλ, βεβαίως, που το μόνο που το ενδιαφέρει, είναι να μην υπάρχει σε αυτή τη δύναμη τουρκική συμμετοχή, είναι ανοικτό σε περιορισμένη ελληνική παρουσία.
Η εικόνα της τριμερούς, με τον Νετανιάχου οικοδεσπότη, αποτέλεσε μια πρώτη κίνηση σπασίματος της απομόνωσης του καταζητούμενου για εγκλήματα πολέμου Ισραηλινού πρωθυπουργού. Οπως ήταν αναμενόμενο, αναλώθηκε και πάλι σε λεκτικές κορώνες κατά της Τουρκίας. Εξάλλου, το ίδιο κάνει και ο Τούρκος πρόεδρος, που κάθε τόσο χαρακτηρίζει Χίτλερ τον «Μπίμπι».
Βέβαια, «απόγονο αποικιοκρατών» έλεγε και τον Μακρόν, αλλά μετά «μαλάκωσε». Το ίδιο είχε «μαλακώσει» παλιότερα και με τον Νετανιάχου, όταν μετά από μια μακρά περίοδο ψυχρότητας, οι σχέσεις των δύο χωρών αρχισαν να αποκαθίστανται προ ετών. Η «βεντέτα» Νετανιάχου – Ερντογάν κρατάει εδώ και χρόνια. Πολύ πριν από την 7η Οκτωβρίου 2023 και την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ. Εκτοτε όμως εντάθηκε. Συνολικότερα, οι ισραηλινές ηγεσίες, ανεξαρτήτως κόμματος, θεωρούν την Τουρκία ως εκ των βασικών υπαιτίων. Οι, δε, σχέσεις Τελ Αβίβ – Αγκυρας κινούνται σε πολικές θερμοκρασίες.
Δεν είναι, εξάλλου, τυχαίο ότι ο Νετανιάχου δεν πήγε στην επίσημη υπογραφή της συμφωνίας για τη Γάζα, στο Σαρμ Ελ Σεΐχ, στην Αίγυπτο. Αφενός διότι δεν ήθελε να βρεθεί δίπλα στον Ερντογάν, ο οποίος συνυπέγραφε ως εγγυητής της συμφωνίας πλάϊ – πλάϊ με τον Τραμπ, αφετέρου, ως όλα δείχνουν, δεν θέλει να δεσμευθεί απόλυτα για Γάζα – Παλαιστινιακό.
Η Τουρκία «αντίπαλος, όχι εχθρός»
Είναι πράγματι, όμως, η Τουρκία ο θανάσιμος εχθρός του Ισραήλ, όπως θεωρούν πολλοί στην Ελλάδα; Το βέβαιον είναι ότι διεξάγεται μάχη για την περιφερειακή ηγεμονία. Επίσης, δεν είναι λίγες οι αναλύσεις στο Ισραήλ, σύμφωνα με τις οποίες η χώρα βλέπει την Τουρκία ως ένα νέο εν δυνάμει Ιράν. Οπως όλα δείχνουν, όμως, οι σχέσεις των δύο χωρών δεν έχουν φτάσει ακόμα σε αυτό το σημείο, και όλες οι προσπάθειες που γίνονται, είναι να μην φτάσουν.
Δημοσίευμα της μεγάλης κυκλοφορίας ισραηλινής εφημερίδας, Yedioth Ahronot, λίγο πριν την τριμερή συνάντηση, με τίτλο «Τα σκληρά μηνύματα προς τον Ερντογάν και το “τείχος” που κτίζει το Ισραήλ για να αποτρέψει την Τουρκία», παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Κατά την εφημερίδα, κεντρικό θέμα της τριμερούς είναι η πτυχή της ασφάλειας. «Η δημιουργία ενός “τείχους” εναντίον της Τουρκίας, η οποία από την οπτική γωνία του Ισραήλ ναι μεν είναι αντίπαλος, αλλά όχι εχθρός. Και η πρόκληση είναι να γίνουν τα πάντα ώστε να μην καταστεί εχθρός. Οι διεργασίες, λοιπόν, μεταξύ των τριών χωρών είναι πώς θα δημιουργηθεί ένα τρίγωνο που θα λειτουργεί αποτρεπτικά έναντι της Τουρκίας. Κάτι που μπορεί να γίνει μέσα από τις συνεκπαιδεύσεις, τις κοινές ασκήσεις και τον τριμερή συντονισμό, ώστε να σταλεί ενα σαφές μήνυμα στους Τούρκους».
Κατά το ίδιο δημοσίευμα, «η ανησυχία της Ελλάδας είναι ότι η Τουρκία ενδυναμώνει και κάποια στιγμή θα μπορούσαν να προκύψουν τριβές ή και συγκρούσεις. Βέβαια, ουδείς, φοβάται ότι η Τουρκία θα ξεκινήσει έναν κατακτητικό πόλεμο, αλλά υπάρχει πιθανότητα περιορισμένων συγκρούσεων στο Αιγαίο. Και αυτή είναι η κύρια πρόκληση για την Ελλάδα. Από τη μεριά του, το Ισραήλ βλέπει τη συνεργασία με την Ελλάδα και την Κύπρο ως στρατηγική συνεργασία».
Κοινή δύναμη ταχείας αντίδρασης;
Τόσο στον ισραηλινό όσο και στον ελληνικό Τύπο, συχνά γίνεται λόγος περί «στενής συμμαχίας» Ελλάδας – Ισραήλ. Εσχάτως, τα ελληνικά ΜΜΕ ευρέως αναπαρήγαγαν «διαρροές» περί δημιουργίας στρατιωτικής δύναμης ταχείας επέμβασης στη Μεσόγειο από τις Ελλάδα, Κύπρο, Ισραήλ, με 2.500 προσωπικό. Στις επίσημες δηλώσεις, κατά την τριμερή στο Ισραήλ, δεν έγινε σχετική αναφορά, δίχως κάτι τέτοιο να σημαίνει ότι δεν συζητείται.
Με αφορμή τη φημολογία, το Neostrategy.gr σημείωνε ότι, έτσι κι’ αλλιώς, συνεχείς είναι οι κοινές ασκήσεις Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ. Ωστόσο, ένα τέτοιο σχήμα απαιτεί ειδικές «αμυντικές συμφωνίες». Εκτός αυτού, μια δύναμη, την οποία θεωρεί η Τουρκία ότι στρέφεται εναντίον της, είναι πολύ δύσκολο να σχηματιστεί δίχως την έγκριση της Ουάσιγκτον. Πόσο μάλλον, που η Τουρκία είναι χώρα – μέλος του ΝΑΤΟ. Εάν οι ΗΠΑ έχουν δώσει το «πράσινο φως» για κάτι τέτοιο, πράγμα που σημαίνει ότι θέλουν να λειτουργήσει ως μοχλός πίεσης προς την Τουρκία, μένει να φανεί. Εως τότε, είναι σχεδιασμός επί χάρτου.
Πάντως, η ισραηλινή εφημερίδα, Yedioth Ahronot, υποστηρίζει ότι «το Ισραήλ διαψεύδει αναφορές που έγιναν στην Ελλάδα σχετικά με τη δημιουργία κοινής τριμερούς στρατιωτικής δύναμης άμεσης επέμβασης και κοινής αμυντικής συμμαχίας. Ανώτερες ισραηλινές πηγές υποστήριζαν ότι «κάτι τέτοιο δεν περιλαμβάνεται στην ατζέντα της συνάντησης, αλλά σίγουρα και οι τρεις χώρες ενδιαφέρονται να ενισχύσουν τον στρατιωτικό συντονισμό μεταξύ τους, έτσι ώστε εάν προκύψει η ανάγκη, να ξέρουν τι να κάνουν. Στην παρούσα, κύριος στόχος είναι η αποτροπή».
Σύμφωνα με ανώτερο Ισραηλινό αξιωματούχο, ο οποίος ασχολείται με τις σχέσεις Ισραήλ-Ελλάδας, «το επίπεδο συνεργασίας Ισραήλ – Ελλάδας είναι πολύ υψηλό όλα αυτά τα χρόνια. Βρίσκεται σε επίπεδο στενού διαλόγου και κοινών ασκήσεων. Κάθε χρόνο, πραγματοποιούνται περίπου 40 κοινές ασκήσεις, εκπαιδεύσεις, συναντήσεις ανταλλαγής πληροφοριών, κ.λ.π.. Υπάρχει πάντα περιθώριο επέκτασης και εμβάθυνσης, αλλά αυτό που αναφέρθηκε στην Ελλάδα σχετικά με μια δύναμη ταχείας αντίδρασης δεν υφίσταται και ουσιαστικά η συγκρότηση μιας τέτοιας δύναμης είναι ανέφικτη».
Αλλος Ισραηλινός αξιωματούχος ανέφερε: «Δεν βλέπω Έλληνες στρατιώτες να έρχονται να υπερασπιστούν το Ισραήλ, ούτε και Ισραηλινούς στρατιώτες να πηγαίνουν να υπερασπιστούν την Ελλάδα. Αυτό που υπάρχει είναι συνεργασία που δίνει πλεονεκτήματα στη μία και στην άλλη πλευρά. Μας βοηθούν σε πολλά πράγματα, υπάρχει καλή σχέση μεταξύ των μηχανισμών ασφαλείας. Αλλά δημιουργία μιας κοινής δύναμης … δεν υπάρχει κάτι τέτοιο». Στο πλαίσιο της ενισχυμένης συνεργασίας, «το Ισραήλ συζητά για πολύ μεγάλης κλίμακας πωλήσεις όπλων στην Ελλάδα και για τη διεξαγωγή περισσότερων κοινών ασκήσεων».
Αυτή η συνεργασία, κατά την εφημερίδα, «έχει και άλλες πτυχές: το Ισραήλ, η Ελλάδα και η Κύπρος θέλουν να δημιουργήσουν ένα κέντρο συντονισμού Πολιτικής Προστασίας για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών, όπως πυρκαγιές και μεγάλους σεισμούς, θαλάσσιες έρευνες για πλοία, όπως το ισραηλινό γιοτ που εξαφανίστηκε κοντά στην Κύπρο και εντοπίστηκε, κ.α.».
Εξάλλου, προσθέτει, «ήδη το Ισραήλ προμηθεύει την Ελλάδα με προηγμένα οπλικά συστήματα. Πρόσφατα κλείστηκε μεγάλη συμφωνία για όπλα ακριβείας, ενώ συζητείται και μια άλλη μεγάλη συμφωνία που περιλαμβάνει την πώληση πυραύλων και άλλων συστημάτων. Η συμφωνία δεν έχει κλείσει ακόμη, λόγω του ανταγωνισμού με άλλες πλευρές».
Συνεννοήσεις Τραμπ – Ισραήλ
Μιλώντας στον ισραηλινό τηλεοπτικό σταθμό, «Channel 12», ο πρώην πρέσβης του Ισραήλ στην Κύπρο και συνεργάτης του ισραηλινού think tank, Ινστιτούτο Mitvim (The Israeli Institute for Regional Foreign Policies), Μάικλ Χαράρι, είπε ότι το Ισραήλ «βρίσκεται σε άμεσο ανταγωνισμό με την Τουρκία, στη Συρία, μετά την πτώση του Άσαντ. Προσπαθεί να περιορίσει την αυξανόμενη επιρροή της Αγκυρας στη Δαμασκό, και να διατηρήσει την ελευθερία δράσης του στη Συρία. Την ίδια στιγμή, η Τουρκία προσπαθεί να εδραιώσει την επιρροή της στη Γάζα, μέσω και της εκπροσώπησής της στη διεθνή δύναμη. Κάτι, όμως, που το Ισραήλ θεωρεί απειλή».
Πρόσφατα, αναφέρει η Yedioth Ahronot, «κατά τη διάρκεια της συνάντησης του Ισραηλινού πρωθυπουργού, Νετανιάχου, και του πρέσβη του Τραμπ στην Τουρκία, Τομ Μπαράκ, το Ισραήλ άδραξε την ευκαιρία για να στείλει ένα ισχυρό μήνυμα σχετικά με την Τουρκία. Οτι είναι προς όφελος και των δύο πλευρών, να βρεθεί ένας τρόπος για να αποφευχθεί περαιτέρω κλιμάκωση ανάμεσα σε Ισραήλ και Τουρκία».
Στη συνάντηση, «κάποιος είπε στον Μπαράκ ότι ο Τούρκος πρόεδρος, Ερντογάν, χειροτερεύει τις σχέσεις Τουρκίας – Ισραήλ, αφού πλέον, αντί να ταυτίζει τον Νετανιάχου με τον Χίτλερ δύο φορές την ημέρα, το κάνει τρεις φορές». Οι Αμερικανοί απάντησαν ότι «οι αντι-ισραηλινές κορώνες Ερντογάν απευθύνονται στο εσωτερικό ακροατήριό του».
Βασικό θέμα η ενέργεια
Κατά την ισραηλινή εφημερίδα, εκτός του θέματος της ασφάλειας – άμυνας, η τριμερής συνάντηση εστιάζει στην ενέργεια. Η Ελλάδα έχει ήδη ξεκινησει την υλοποίηση του έργου της υποθαλάσσιας ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Κύπρου. Οταν η Κύπρος συνδεθεί με το Ισραήλ, θα πρόκειται για μια πραγματική επανάσταση, καθώς θα διασυνδεθεί με το ευρωπαϊκό δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας.
Η εφημερίδα αναφέρεται στο καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ. Ως γνωστόν, το έργο «σκοντάφτει» στα εμπόδια που ορθώνει η Τουρκία, ακόμα και με την απειλητική παρουσία πολεμικών πλοίων της, όπως στην Κάσο.
Ταυτόχρονα, προσθέτει η Yedioth Ahronot, στο επίκεντρο βρίσκεται το φυσικό αέριο, με έμφαση στο τεράστιο κοίτασμα, «Αφροδίτη», το οποίο κατά 85% ανήκει στην Κύπρο και κατά 15% στο Ισραήλ. Η Κύπρος, μάλιστα, εξετάζει το ενδεχόμενο κατασκευής μιας εγκατάστασης (σ.σ. υγραεριοποίησης) που θα ανταγωνίζεται αυτήν της Αιγύπτου.
Να σημειωθεί ότι Κύπρος και Ισραήλ, εκτός από τις εξοπλιστικές αγορές της πρώτης, συσφίγγουν ιδιαίτερα τις ενεργειακές σχέσεις τους.
Επίσης, καίριο θέμα της ατζέντας είναι η αμερικανική πρωτοβουλία IMΕC. Ο οικονομικός διάδρομος που θα συνδέει την Ινδία, τη Μέση Ανατολή, το Ισραήλ και την Ευρώπη, μέσω προηγμένων υποδομών μεταφορών και ενέργειας. Ως γνωστόν, πρόκειται για το ινδικό σχέδιο που είναι ανταγωνιστικό στον κινεζικό «δρόμο του μεταξιού». Μια αντιπαράθεση, η οποία εκδηλώνεται μεταξύ άλλων και στην Ελλάδα, με την νέα πρέσβη των ΗΠΑ στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, να διαμαρτύρεται για την κινεζική παρουσία στο λιμάνι του Πειραιά, και τα αμερικανικά σχέδια για εκμετάλλευση άλλων ελληνικών λιμένων (Ελευσίνα, Βόλος, Θεσσαλονίκη, Καβάλλα).
Το στίγμα του Νετανιάχου
Το στίγμα της τριμερούς, όπως ήταν αναμενόμενο, το έδωσε ο Νετανιάχου, με τον Κ. Μητσοτάκη περισσότερο σε ρόλο θεατή. «Συμφωνήσαμε να εμβαθύνουμε την συνεργασία μας στην ασφάλεια και στην άμυνα», είπε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός. «Δεν αναζητούμε αντιπαράθεση με κανέναν, ούτε και οι εταίροι μας, Ελλάδα και Κύπρος. Είμαστε όμως αποφασισμένοι να υπερασπιστούμε τις χώρες μας με βάση τους διεθνείς κανόνες. Δεν υπερασπιζόμαστε μόνο τα έθνη μας, αλλά ζωτικές θαλάσσιες οδούς και υποδομές».
Μιλάει τώρα και ο Νετανιάχου για διεθνείς κανόνες, τους οποίους έκανε κουρελόχαρτο με τη σφαγή στη Γάζα.
Ιδιαίτερες ήταν οι αιχμές του προς την Τουρκία. «Σε αυτούς που φαντασιώνονται ότι θα επανιδρύσουν τις αυτοκρατορίες τους και θα κυριαρχήσουν στις χώρες μας, λέω: ξεχάστε το! Δεν πρόκειται να συμβεί. Είμαστε αποφασισμένοι να υπερασπιστούμε τους εαυτούς μας».
Για τις συζητήσεις που είχε με τους Κ. Μητσοτάκη και Ν. Χριστοδουλίδη, μεταξύ άλλων ανέφερε: «Συζητήσαμε λεπτομερώς τη συνεργασία σε πολλούς τομείς, στην ενέργεια, την τεχνολογία, τη συνδεσιμότητα και επίσης την ασφάλεια που τα εξασφαλίζει όλα τα παραπάνω. (…) Θα προχωρήσουμε τον IMEC και τη συνεργασία με την Ινδία. Είναι μια ιδέα που πιστεύουμε ότι πρέπει να γίνει πραγματικότητα. Είναι ένας «δρόμος» από την Ασία και που θα περνά από την Κύπρο και την Ελλάδα. Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας βλέπουμε το υποθαλάσσιο καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης μεταξύ των χωρών μας. Είναι ένα τεράστιο έργο και με πολλούς τρόπους αποτελεί τη σπονδυλική στήλη του Διαδρόμου Συνεργασίας IMEC».
Επίσης, σημείωσε ότι «συμφωνήσαμε να εμβαθύνουμε τη συνεργασία στην κυβερνοασφάλεια, την τεχνητή νοημοσύνη. Το Ισραήλ είναι ηγέτης στην τεχνολογία, και μαζί με την Κύπρο και την Ελλάδα θα διαμορφώσουμε το μέλλον σε προηγμένες τεχνολογίες αιχμής. Υπάρχουν εταιρείες που έχουν παρουσία στην Ελλάδα και στην Κύπρο, και προάγουν τον ανταγωνισμό».
Στον αντίποδα Τουρκία – Πακιστάν
Προηγουμένως, στις 20 – 12 – 2025, στην Τουρκία, παρουσία του Τ. Ερντογάν, γινόταν εκδήλωση παράδοσης νέου τουρκικού πλοίου για το Πακιστάν, το οποίο βρίσκεται στα μαχαίρια με την Ινδία και αποτελεί στενό σύμμαχο της Τουρκίας.
«Τον Σεπτέμβριο του 2018», είπε ο Ερντογάν, «υπογράψαμε σύμβαση για την κατασκευή τεσσάρων πλοίων, Milgem, για τις ανάγκες του πακιστανικού Πολεμικού Ναυτικού. Παραδώσαμε το πρώτο πλοίο, το PNC Babur, στις 24 Μαΐου 2024. Σήμερα, παραδίδουμε το PNC Hayber, το οποίο έχει ολοκληρώσει με επιτυχία όλες τις δοκιμές. Το τέταρτο πλοίο κατασκευάζονται σε ναυπηγείο στο Καράτσι. Η παράδοση του τρίτου πλοίου, PNC Bedir, έχει προγραμματιστεί για τα τέλη Ιουνίου 2026, και του τέταρτου, PNC Tarık, για το πρώτο τρίμηνο του 2027».
Τουρκικό αεροπλανοφόρο;
Ταυτόχρονα, ο Τούρκος πρόεδρος αποθέωσε την πολεμική βιομηχανία της χώρας, κάνοντας εκτεταμένες αναφορές τόσο σε υπάρχοντα τουρκικά οπλικά συστήματα, όσο και σε άλλα που σχεδιάζονται. Μεταξύ των άλλων, και ενός νέου αεροπλανοφόρου. «Ναι, έχουμε ξεκινήσει τη διαδικασία κατασκευής του αεροπλανοφόρου μήκους 300 μέτρων, το οποίο θα είναι ο μεγάλος αδελφός του TCG Anadolu (σ.σ. ελικοπτεροφόρο και φορέας μη επανδρωμένων αεροσκαφών)».
Περιγράφοντας την πολεμική βιομηχανία της χώρας, έκανε λόγο για «για περισσότερες από 3.500 εταιρείες και πάνω από 100.000 προσωπικό. Είμαστε η 11η χώρα με τις περισσότερες εξαγωγές στον κόσμο. Τους τελευταίους 11 μήνες, αυξήθηκαν κατά 30% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο πέρυσι, φθάνοντας τα 7,445 δις. δολάρια. Αυτή τη στιγμή που μιλάμε, ξεπέρασαν τα 8,6 δις.. Στόχος μας για το 2028 είναι να μπει η χώρα μας στην πρώτη δεκάδα παγκοσμίως, με εξαγωγές 11 δις. δολαρίων». Ιδιαίτερες αναφορές έκανε, μεταξύ άλλων, στο νέο εγχώριο σύστημα αεράμυνας, «Ατσάλινο Θόλο», στο μη επανδρωμένο μαχητικό αεροσκάφος, Kızılelma, στα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, Bayraktar TB3, στα σύγχρονα υποβρύχια, και στο οπλισμένο μη επανδρωμένο θαλάσσιο σκάφος, ULAQ.
