Οσοι χάρηκαν για την πτώση του Ασαντ (όχι ότι ήταν και κανένα «αγγελούδι»), μεταξύ των οποίων και ο Κ. Μητσοτάκης, μπορούν τώρα να απολαύσουν τους «εκσυγχρονισμένους», γιαλατζί τζιχαντιστές αλά τούρκα. Γι’ αυτούς, η θέση της γυναίκας στη Συρία είναι σπίτι της. Και πολύ της είναι. Στο μεταξύ ο τζιχαντιστής … με τη γραβάτα, Αλ Γκολάνι ή Τζολάνι, σε μια επίδειξη των … «δημοκρατικών ευαισθησιών» του και του «εκδημοκρατισμού» της χώρας, λέει ότι εκλογές θα γίνουν σε τέσσερα χρόνια. Και βλέπουμε. Την ίδια στιγμή, η Αγκυρα, προκειμένου να δημιουργήσει ρήγματα στο Κουρδικό κίνημα, μετά από 25 χρόνια ομηρείας του Οτσαλάν, τώρα τον παρουσιάζει ως πρόθυμο για να γίνει μεσολαβητής «ειρήνευσης» με τους Κούρδους της Συρίας.
Προφανώς, η «μεταβατική κυβέρνηση της Συρίας», με επικεφαλής τον Ahmed Al-Sharaa (τζιχαντιστικό παρατσούκλι, Γκολάνι ή Τζολάνι), δασκαλεμένη, ως όλα δείχνουν, από τους μέντορές της στην Αγκυρα, καταβάλλει κοπιώδεις προσπάθειες για να δείξει ότι πρόκειται για μια «μετριοπαθή» κυβέρνηση, στόχος της οποίας είναι να εντάξει στους κόλπους της τους εκπροσώπους όλων των εθνικών και θρησκευτικών κοινοτήτων της Συρίας (Αραβες, σουνίτες και σιΐτες, Κούρδους, χριστιανούς και μουσουλμάνους). Πάντως, τις τελευταίες ημέρες έχουν σημειωθεί ορισμένες αιματηρές αντιπαραθέσεις ανάμεσα στις δυνάμεις του Γκολάνι και σε ομάδες από άλλες κοινότητες (κυρίως Αλαουΐτες), ενώ υπάρχουν αρκετές διαμαρτυρίες και από τους Χριστιανούς.
Αδελφοί Μουσουλμάνοι και γιαλαντζί τζιχαντιστές
Ετσι, οι χτεσινοί τζιχαντιστές θέλουν να δείξουν ότι «ξεπλύθηκαν» τώρα στην κολυμβήθρα του Σιλωάμ και βγήκαν … ισλαμιστές light. ‘Η έστω, «Μουσουλμανική αδελφότητα» αλά τούρκα, όπως άλλωστε πολλοί αναλυτές τους θεωρούν. Εξάλλου, με την Αγκυρα ως κύρια διπλωματική προμετωπίδα και με επικοινωνιακά τρικ περί «μετριοπάθειας», «πλουραλιστικής κυβέρνησης» και σεβασμού των δικαιωμάτων των μειονοτήτων, αποσκοπούν, μετά από εκλογές που θα κάνουν -αν και όποτε γίνουν- να πάρουν την πολυπόθητη αναγνώριση (και από τον ΟΗΕ) ως «νόμιμης κυβέρνησης». Και τότε, γιατί να μην κάνουν οριοθέτηση ΑΟΖ με την Τουρκία, όπως έκανε και η δήθεν «κυβέρνηση» της Τρίπολης (Λιβύη), το 2020;
Ο τζιχαντιστής … με τη γραβάτα, Αλ Γκολάνι
Στη «νομιμοποίησή» της «νέας κυβέρνησης» της Συρίας συμβάλλουν οι Δυτικοί, με τις διαρκείς κωλοτούμπες τους, οι οποίοι, ενώ μέχρι χτές τους θεωρούσαν τρομοκράτες, και μάλιστα είχαν επικηρύξει τον Γκολάνι, αίφνης τώρα, μέσα στην καλή χαρά λόγω της πτώσης του Ασαντ, τους βάφτισαν … «επαναστάτες». Ηδη, ως γνωστόν, οι ξένες κυβερνήσεις άρχισαν να επικοινωνούν με το νέο καθεστώς στη Δαμασκό, ενώ οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι ακύρωσαν την επικήρυξη των 10 εκατομμυρίων δολαρίων που είχαν βάλει στο κεφάλι του Al-Sharaa με την κατηγορία της συμμετοχής στην τρομοκρατία.
Θέλει ο τζιχαντιστής να κρυφτεί κι’ η χαρά δεν τον αφήνει
Στο μεταξύ, ο Γκολάνι έδωσε τα πρώτα δείγματα «δημοκρατικής» ευαισθησίας του, σημειώνοντας ότι εκλογές θα γίνουν μετά από χρόνια. Δήλωσε χαρακτηριστικά ότι ο χρόνος για τη διεξαγωγή εκλογών μπορεί να είναι έως και 4 χρόνια, ότι η διαδικασία σύνταξης του Συντάγματος μπορεί να διαρκέσει 3 χρόνια και ότι η Συρία χρειάζεται περίπου ένα χρόνο για να δει ο πολίτης ριζικές αλλαγές. Κοντολογίς, ζήσε Μάη μ’ να φας τριφύλλι.
Ταυτόχρονα, προχωράει στον σχηματισμό της «κυβέρνησής» του. Ηδη τοποθέτησε στη θέση του υπουργού Εξωτερικών έναν στενό σύμμαχό του και εκ των ιδρυτών της οργάνωσης, Hay’at Tahrir al-Sham (τζιχαντιστές), τον Asaad Hassan al-Shaibani. Πάντως, σε συνέντευξή του στο κανάλι Al-Arabiya, επιζητώντας άλλοθι για την αναγνώρισή του, ανέφερε ότι η τζιχαντιστική οργάνωση, Hay’at Tahrir al-Sham, η οποία βρίσκεται στις μαύρες λίστες Δύσης και Ανατολής ως τρομοκρατική, θα διαλυθεί.
Παράλληλα, ο ίδιος τοποθέτησε και την πρώτη γυναίκα στην κυβέρνησή του. Είναι η Aisha Al-Dibs, ως επικεφαλής του Γραφείου Γυναικείων Υποθέσεων στη Διοίκηση Πολιτικών Υποθέσεων. Δεν πρόλαβε, όμως, να πείσει ότι η «κυβέρνησή» του διακρίνεται για «μετριοπάθεια» και τη «δημοκρατία», ότι είναι … υπεράνω εθνικών και θρησκευτικών αποκλεισμών, και ότι τον ενδιαφέρει το συμφέρον της χώρας του, και έγινε το πρώτο φάουλ. Με ιδιαίτερη σημειολογική σημασία.
Η συνέντευξη της Al-Dibs στον τουρκικό τηλεοπτικό σταθμό TRT (στα αραβικά), και ειδικότερα οι απόψεις της για τη θέση της γυναίκας στην κοινωνία, έκαναν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στη Συρία να πάρουν φωτιά, και προκάλεσαν την κατακραυγή εκ μέρους της κοινωνίας των πολιτών, σύμφωνα με όσα μετέδωσε το Γαλλικό Πρακτορείο.
Σύμφωνα με τη Wikipedia, η Aisha al-Dibs, Σύρια ακτιβίστρια της κοινωνίας των πολιτών, είναι η η πρώτη γυναίκα που κατέχει επίσημη θέση στη νέα συριακή κυβέρνηση που σχηματίστηκε μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ.
H Aisha Al-Dibs
Στη συνέντευξή της ανέφερε ότι όλες οι γυναίκες της Συρίας όλων των θρησκετικών τάσεων, Σουνίτες, Δρούζοι και Χριστιανοί, είναι «ίσες», ενώ κάλεσε όσες «έχουν πτυχία και εμπειρία να πάνε σε κυβερνητικά ιδρύματα γιατί τα ιδρύματα έχουν τώρα ένα τεράστιο κενό». Την ίδια στιγμή, ωστόσο, δεν παρέλειψε να ζητήσει από τις γυναίκες «να μην ξεπεράσουν τις έμφυτες προτεραιότητές τους που δημιούργησε ο Θεός, που είναι ο εκπαιδευτικός τους ρόλος στην οικογένειά τους». Μια Σύρια της έγραψε στο Facebook: «Αυτές τις αφορισμένες σκέψεις σας κρατείστε τες για το σπίτι σας και μη μας λέτε να μείνουμε στα σπίτια μας». Ούτε λίγο ούτε πολύ είπε το γνωστό σλόγκαν των ισλαμιστών ότι η θέση της γυναίκας είναι στο σπίτι της.
Η ίδια, επίσης, κάλεσε τις Σύριες πρόσφυγες στο εξωτερικό να επιστρέψουν στη χώρα τους. Μετά από τέτοιου είδους δηλώσεις, βέβαια, είναι άκρως αμφίβολο εάν, ειδικά οι Σύριες που έφυγαν για την Ευρώπη και μάλιστα τα νεαρά ζευγάρια, θα επιστρέψουν στη Συρία. Κατά τα λοιπά, οι Ευρωπαίοι κάνουν πως και πως για να ξεφορτωθούν τους Σύριους πρόσφυγες, ενώ σε λίγο θα μας πουν ότι η Συρία είναι «ασφαλής χώρα». Ηδη, ως γνωστόν, σε αρκετές χώρες της ΕΕ, όπως και στην Ελλάδα, πάγωσαν οι διαδικασίες εξέτασης των αιτήσεων προσφυγικού ασύλου.
Ιδιαίτερα μεγάλες διαμαρτυρίες προκάλεσε η αρνητική στάση της για τον κοσμικό χαρακτήρα του κράτους και την πολιτική διακυβέρνηση, σε συνδυασμό με την επιμονή της για τον ισλαμικό νόμο (Σαρία) ως τη μοναδική κατευθυντήρια αρχή για τη Συρία. Η ίδια ζήτησε τη διεθνή υποστήριξη για τη δημιουργία ενός «συριακού μοντέλου» βασισμένου στο νόμο της Σαρία.
Ο Al-Dibs, μάλιστα, έφτασε στο σημείο να κατηγορήσει τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών για την αύξηση των διαζυγίων στην περιοχή της πόλης Ιντλίμπ. Ο ισχυρισμός αυτός θεωρήθηκε ως προσπάθεια για να δικαιολογηθούν περιορισμοί σε ανεξάρτητες οργανώσεις, ενώ η ίδια επικρίθηκε για την υπονόμευση του θεσμού διαζυγίου ως νόμιμο δικαίωμα. Η ίδια, πάντως, απάντησε στους επικριτές της, ότι «δεν θα ανοίξω την πόρτα σε όσους διαφωνούν μαζί μου ιδεολογικά».
Στο στόχαστρο οι Κούρδοι
Ακολουθώντας πιστά τη γραμμή της Αγκυρας, ο Γκολάνι στοχοποίησε και πάλι τους Κούρδους της Συρίας. Να σημειωθεί ότι το ένοπλο – πολιτικό κουρδικό κίνημα, YPG, αντιπαρατέθηκε τα προηγούμενα χρόνια με σφοδρότητα στους τζιχαντιστές του Γκολάνι. Η, δε, Αγκυρα το κατηγορεί ως «τρομοκρατική» οργάνωση, πίσω από την οποία βρίσκεται το ΡΚΚ (Εργατικό Κόμμα Κουρδιστάν).
Κούρδισες αντάρτισσες
«Δεν θα επιτρέψουμε -είπε- να αποτελέσει η Συρία ορμητήριο για επιθέσεις από το ΡΚΚ. Διαπραγματευόμαστε με τις (Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις – YPG) για την επίλυση της κρίσης στη βορειοανατολική Συρία. Οι Κούρδοι αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της Συρίας. Επουδενί θα υπάρξει διαίρεση της Συρίας, ούτε φεντεραλισμός (σ.σ. ομοσπονδιοποίηση ή συνομοσπονδία)». Ανέφερε, δε, ότι «το υπουργείο Άμυνας της Συρίας θα συμπεριλάβει στις τάξεις του και τις κουρδικές δυνάμεις». Την περασμένη εβδομάδα είχε πει ότι υπάρχει συμφωνία με τους επικεφαλής των «επαναστατικών φατριών», σύμφωνα με την οποία όλες θα διαλυθούν και θα συγχωνευθούν υπό την ομπρέλα του υπουργείου Άμυνας. Φανταζόμαστε, ο Γκολάνι, ούτε στον πιο άσχημο εφιάλτη του δεν θα ήθελε να δει Κούρδισες στον συριακό στρατό.
Οι αναφορές περί «ομοσπονδιοποίησης» αποτελούν σαφείς αιχμές κυρίως για τους Κούρδους -αλλά και για άλλες κοινότητες- και το όνειρό τους εδώ και πολλά χρόνια, ακόμα επί εποχής Ασαντ, για αυξημένη αυτονομία. Μένει να φανεί, πάντως, εάν Αγκυρα – Δαμασκός θα καταφέρουν να «πείσουν» ή και αναγκάσουν με πόλεμο το κουρδικό στοιχείο να μετάσχει σε μια κυβέρνηση. Ηδη, η Δαμασκός φροντίζει να προβάλλει πρόσωπα μεταξύ των Κούρδων, ως «διαλλακτικούς», που θα μπορούσαν να εκπροσωπήσουν τις ανατολικές περιοχές της χώρας.
Βρώμικα παιχνίδια
Ταυτόχρονα, προκειμένου να «σπάσει» το μέτωπο του κουρδικού κινήματος στη Συρία, φοβούμενη μάλιστα την προοπτική δημιουργίας ενός υβρίδιου κουρδικού κράτους, η Αγκυρα αναπτύσσει έντονη δραστηριότητα. Διοχετεύεται η εικόνα, λοιπόν, ότι ο έγκλειστος σε ομηρεία εδώ και 25 χρόνια στις τουρκικές φυλακές ιδρυτής του ΡΚΚ, Αμντουλάχ Οτσαλάν, τον οποίο η Τουρκία πήρε μέσα από τα χέρια των ελληνικών Αρχών (κυβέρνηση Σημίτη), τα «βρήκε» με την Αγκυρα.
Ο ίδιος φέρεται να δήλωσε ότι η προσέγγιση Τούρκων και Κούρδων αποτελεί «ιστορική ευθύνη» και ότι είναι «αποφασισμένος» να συμμετάσχει στην ειρηνευτική διαδικασία που έχει ξεκινήσει στην Τουρκία. Αυτά κατά δήλωση του τουρκικού φιλοκουρδικού κόμματος DEM (Κόμμα Ισότητας και Δημοκρατίας των Λαών), που τον επισκέφθηκε προ ημερών στη φυλακή, στο νησί Ιμραλί. Να σημειωθεί, πάντως, ότι η ηγεσία του DEM είναι επίσης φυλακισμένη στην Τουρκία.
Ο Οτσαλάν λίγο μετά την «απαγωγή» του μέσα από ελληνικά χέρια
Επιπλέον, το σενάριο ότι ο Οτσαλάν -ο οποίος είναι άγνωστο σε ποια πνευματική κατάσταση βρίσκεται μετά από τόσα χρόνια φυλάκισης- συμπλέει με την Αγκυρα, ζητώντας ως αντάλλαγμα την αποφυλάκισή του, διοχετεύεται συστηματικά εδώ και πολλά χρόνια από την Αγκυρα. Ακόμα και εάν ισχύουν αυτά, όμως, οι Κούρδοι της Συρίας, αλλά και το ΡΚΚ, δεν δείχνουν, στην παρούσα, διατεθειμένοι να συγκατανεύσουν. Ιδωμεν!
Ζητάει άρση των κυρώσεων
Ο Γκολάνι επίσης ζητάει την άρση των κυρώσεων που έχει επιβάλλει η Δύση στη Συρία μετά το 2011, οπότε ξεκίνησε ο εμφύλιος στη χώρα. «Ελπίζουμε ότι η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ θα άρει τις κυρώσεις στη Συρία και ότι η επόμενη αμερικανική κυβέρνηση δεν θα ακολουθήσει την προηγούμενη πολιτική της», είπε.
Οσον αφορά τη Σαουδική Αραβία είπε ότι «έχει σημαντικό ρόλο στο μέλλον της Συρίας» και ότι «οι πρόσφατες δηλώσεις εκ μέρους της Σ. Αραβίας για τη Συρία είναι πολύ θετικές», καθώς και ότι η μοναρχία του Κόλπου «επιδιώκει τη σταθερότητα στη Συρία», τονίζοντας ότι «έχει μεγάλες επενδυτικές ευκαιρίες στη Συρία».
Να σημειωθεί ότι, παρά την άμεση εμπλοκή τους στον συριακό εμφύλιο, το τελευταίο διάστημα Σ. Αραβια και Εμιράτα είχαν στηρίξει τον Ασαντ, ανοίγοντάς του τις πόρτες για να επανενταχθεί στους κόλπους των περιφερειακών αραβικών φορέων. Από την άλλη, στενός σύμμαχος των οργανώσεων που βρίσκονται τώρα στη Δαμασκό, εκτός της Τουρκίας, ήταν το Κατάρ, με το οποίο προ ετών η Σ. Αραβία βρισκόταν σε σοβαρή αντιπαράθεση.
Το συζητούν με τη Ρωσία;
Τέλος, για τις σχέσεις της Δαμασκού με τη Ρωσία, η οποία μάλιστα διαθέτει στρατιωτικές βάσεις στη Συρία και στήριξε με κάθε τρόπο τον Ασαντ, ο Γκολάνι είπε: «Δεν θέλουμε η Ρωσία να αποχωρήσει με τρόπο που δεν αρμόζει στη σχέση της με τη Συρία. Η Συρία έχει στρατηγικά συμφέροντα με τη Ρωσία».
Μένει να φανεί,πάντως, εάν η δήλωση Γκολάνι σημαίνει ότι οι ρωσικές βάσεις θα παραμείνουν και υπό ποίους όρους. Σε πρόσφατη συνέντευξή του, ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας, Σεργκέϊ Λαβρόφ, κινήθηκε στο ίδιο μήκος κύματος, αν και διπλωματικά πιο συγκρατημένος. «Διατηρούμε επαφές με τις νέες συριακές Αρχές μέσω της πρεσβεία μας», είπε.«Συζητάμε πρακτικά ζητήματα που σχετίζονται με την ασφάλεια των Ρώσων πολιτών και τη λειτουργία της πρεσβείας μας. Ενδιαφερόμαστε και είμαστε έτοιμοι για διάλογο για άλλα θέματα των διμερών σχέσεων και της περιφερειακής ατζέντας. Σημειώνω ότι πρόσφατα ο επικεφαλής των νέων συριακών Αρχών, σε συνέντευξή του στο BBC, χαρακτήρισε τις σχέσεις των χωρών μας μακροχρόνιες και στρατηγικές. Συμμεριζόμαστε αυτήν την προσέγγιση. Έχουμε πολλά κοινά με τους Σύρους. Ελπίζω ότι σε θέματα οικονομικής συνεργασίας, όπου τα προηγούμενα χρόνια έχουμε πετύχει αρκετά, θα μπορέσουμε να συνεχίσουμε με τη νέα ηγεσία όταν τελικά «τακτοποιηθεί» η νέα δομή εξουσίας».
Είναι εμφανές ότι και η Μόσχα θέλει να διατηρήσει ανοικτή τη γέφυρα επικοινωνίας με τον Γκολάνι, πιθανότατα μέσω του κύριου συνομιλητή της, της Αγκυρας. Οπως και να’ χει, κατά τον Λαβρόφ, «είναι σημαντικό τι ρόλο θα παίξουν οι γείτονες της Συρίας. Ακούσαμε δηλώσεις του προέδρου της Τουρκίας, Τ. Ερντογάν. Κατανοούμε τις εύλογες ανησυχίες της Τουρκίας για την ασφάλειά της στα σύνορα με τη Συρία, όπου έχουν σημειωθεί πολλά περιστατικά από τρομοκρατικές οργανώσεις με στόχο την αναταραχή. Αυτές οι νόμιμες ανησυχίες, πάντως, πρέπει να διασφαλιστούν με τέτοιο τρόπο ώστε η Συρία να διατηρήσει την κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα και την ενότητά της. Ο Τ. Ερντογάν δηλώνει ότι είναι υπέρ αυτού. Αυτό το στηρίζουμε».
Οι αναφορές Λαβρόφ περί «τρομοκρατικών» οργανώσεων και «εύλογων ανησυχιών της Τουρκίας για την ασφάλειά της», δημιουργεί σοβαρά ερωτηματικά. Πόσο μάλλον, αφού αφενός φωτογραφίζει το κουρδικό κίνημα ως «τρομοκράτες», αφετέρου η Τουρκία έχει εισβάλλει δύο φορές σε συριακό έδαφος και έχει αναπτύξει εκεί στρατεύματά της. Μάλιστα, ο Ασαντ ζητούσε από την Αγκυρα μια -έστω τυπική δέσμευση ότι θα αποχωρήσουν τα τουρκικά στρατεύματα, αλλά η Τουρκία την αρνείτο.
Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σ.Λαβρόφ
Μένει να φανεί εάν θα το πράξει τώρα η Τουρκία ή θα ακολουθήσει την προσφιλή πρακτική της, όπως με την επί μισό αιώνα κατοχή της μισής Κύπρου. Ο Λαβρόφ, ως εμπειρότατος στην εξωτερική πολιτική, παρά τις διπλωματικές λεκτικές πιρουέτες του, μάλλον δεν πρέπει να αυταπατάται ως προς τούτο, ακόμα κι’ αν η Ρωσία έχει λόγους να «παζαρεύει» με την Τουρκία για την παρουσία της στη Συρία. Τη μοναδική χώρα στη Μεσόγειο και στη Μ. Ανατολή όπου έχει στρατιωτικές βάσεις.
Κατά ΗΠΑ – Ισραήλ
Οι επίμονες αναφορές Λαβρόφ στις κουρδικές περιοχές της Ανατολικής Συρίας, στρέφονται κατά των ΗΠΑ και του Ισραήλ, που έως τώρα στηρίζουν τον ένοπλο αγώνα των Κούρδων. Να σημειωθεί πως η Μόσχα, και επί εποχής Ασαντ, αν και όχι ανοικτά, επέκρινε και πάλι τους Κούρδους για τη «συμμαχία» τους με ΗΠΑ – Ισραήλ. Ομως, ως γνωστόν, ο Τράμπ στην πρώτη του θητεία «πούλησε» τους Κούρδους προς όφελος της Αγκυρας, με κίνδυνο να τινάξει στον αέρα ακόμα και την αμερικανική στρατιωτική παρουσία εκεί. Μένει να φανεί ποια πολιτική θα ακολουθήσει τώρα, και εάν θα αδειάσει και πάλι μεγαλοπρεπώς τους Κούρδους.
Σύμφωνα με τον Λαβρόφ, «είναι σημαντικό να ασχοληθούμε με την Α. Συρία». Κατά την οπτική του, «εκεί οι Αμερικανοί κατέλαβαν παράνομα σημαντικό μέρος της επικράτειας της χώρας όπου βρίσκονται τα κύρια κοιτάσματα πετρελαίου και τα πιο εύφορα εδάφη. Όλα αυτά εξορύσσονται και εξάγονται. Τα χρήματα πηγαίνουν για τη στήριξη των αυτονομιστικών δομών (σ.σ. ένοπλου κουρδικού κινήματος;) που δημιούργησαν οι Αμερικανοί στα ανατολικά του συριακού κράτους. Ολα αυτά πρέπει να ληφθούν υπόψη. Δεν πρέπει να αφήσουμε τη Συρία να καταρρεύσει. Κάποιοι θα ήθελαν αυτό».
Τέλος, ανέφερε, «είναι σημαντικό το Ισραήλ να κατανοήσει ότι έχει και αυτό ευθύνες ως προς τις κοινές προσπάθειες που γίνονται (σ.σ. στη Συρία), και να μην επιθυμεί να διασφαλίσει την ασφάλειά του σε βάρος της ασφάλειας άλλων. Δεν μπορεί να περιμένει ότι, έχοντας καταστρέψει όλες τις στρατιωτικές εγκαταστάσεις του γείτονά του, θα μπορέσει να ζήσει εν ειρήνη αιωνίως. Αυτό λέγεται «σπέρνω καταιγίδες». Και σίγουρα θα γυρίσει μπούμερανγκ σε όσους το κάνουν».
